بسم الله الرحمن الرحیم

 ----------------------

 

درس القرآن

article thumbnail  قال الله تعالی  : يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُونُوا أَنْصَارَ اللَّهِ كَمَا قَالَ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ لِلْحَوَارِيِّينَ مَنْ أَنْصَارِي إِلَى اللَّهِ قَالَ الْحَوَارِيُّونَ نَحْنُ أَنْصَارُ اللَّهِ فَآمَنَتْ طَائِفَةٌ مِنْ...

دارالافتاء

article thumbnail  اسلام علیکم ورحمه الله وبرکاته مفتی صاحب محترم ،حامد هستم از ولایت میدان وردگ ، در این روز ها یکی از مریدان یک آخندزاده به نام مفتي .... دل که باشنده ولایت کابل هست، درولایت میدان وردگ آمده بودومیگفت که دندان پرکردن حرام است.کسی که دندان خودرا پرکرده است...

دیني عصري مسايل

article thumbnail  محترم مفتي صاحب  زه  دزړونو دشعبي یوډاکتریم  اوپه یوه داسي روغتون کې کارکوم چې هلته دزړه آپریشنونه کیږي اودزړه والونه هم بدلیږي ، چې په دي کې دوه ډوله والونه استعمالیږي ، یو داوسپنیزوموادو  اوپلاستیک څخه جوړشوي...

سیرت

article thumbnail       دا دواړه ډيرې دردوونکې پېښې وې، چي په ډيره كمه موده کي يوه په بله پسې پېښې شوې، رسول اكرم (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) يې ډير ودرداوه او زړۀ يې ډير غمجن او خفه شو، او په همدې پسې د نورو غمونو ورته مخه شوه.  ...

دصحابه ؤسیرت

article thumbnailحضرت عمرو بن عاص بن وائل سهمی، مکنی به ابومحمد و ابو عبدالله یکی از اصحاب جلیل القدر پیامبر اکرم صلی الله علیه وسلم می باشد که متاسفانه ایشان نیز در نتیجه تبلیغات گسترده و شبهه افکنی های مغرضانه ای...

د ماشومانو اسلام

article thumbnail  ۱= د دوی مشرتوب او امر ته غاړه ښودل. ۲= د دوی خبروته غوږ نیول. ۳= د دوی په رایه تلل (که ناروانه وه) ۴= د دوی په خبروکې کښېناستل . ۵= دمور اوپلار مخته په محبت اوعظمت سره کتل . ۶= د دوی په خبرو خوشالي...

اسلام او ساينس

article thumbnailسوال: زموږیودوست دی چې کله هغه قرباني کوی اوکله چې له هغه څخه وینه بهیږی نوخپل بدن په لړی ایاداجایزدی که ناجایز؟ ځواب: داوینه نجسه ده،اوبیاپه نجاست باندی خپل بدن لړل دادمذهب له نظره عبادت نه دی...

دمحرمونارينه وو په و...

16 اپریل 2014

له وړاندي یادشویوکسانوڅخه مېړه اوماندینه دیوبل پوره بدن په شهوت اوغیرشهوت سره کتلای او لمس کولای شي،له مېړه پرته دنورومحارموپه وړاندي لکه :پلار،ورور،زوئ،وراره اونور چي څومره محارم دي دټولوپه وړاندي د سر،وېښتان،غاړه،مټې(بازو)اودځنګانه ترسترګۍلاندي برخه داړتیاپه وخت کي ښکاره کېدلای شي دبېلګې په ډول دفرش دپرېمنځلوپه وخت کي که پایڅې راپورته کول،یاد اوړو لمدولوپه وخت کي لستوڼي راپورته کول اوداسي نور۔ که کوم محرم داسي بې حیاوي چي دعزت اوناموس پرواونلري هغه دنامحرم په حکم کي دی،اوله هغه څخه پرده کول پکارده ۔ اوهغه دبدن غړي چي دمحرم په وړاندي يې ښکاره کول روا دي په هغومره اندازه يې دنوروښځوپه وړاندي ښکاره کول هم روادي، یعني ښځوته دښځوپه وړاندي ترګونډولاندي برخه اوترسینې پورته برخه،سر،مخ،بازو لاسونه اونور ښکاره کېدلای شي(یعني که ښکاره شي روادی)۔ هو! دښځې په وړاندي هم،نس، ملا(شا)،ښکاره کول روانه دي،له نامه څخه دځنګنوترلاندينۍ برخې پوري نارینه ته دنارینه په وړاندي ښکاره کول روانه دي،دغه ډول هرنارینه ته دبل نارینه له نامه څخه دځنګنوترلاندینۍ برخي لیدل روانه دي۔ مسئله : له هغه ځایو چي دلیدلو(نظر)ورڅخه پرده وي دهغولمس کول هم روا نه دي،که څه هم دکالي له پاسه وي۔ کومه   ډېره زړه ښځه چي دچارغبت ورته نه وي اودنکاح وړ نه وي،نودهغې لپاره دپردې په احکاموکي اسانتیاشوې دی،چي غیرمحرم هم دهغې په حق کي دمحرم په ډول(دمحرم په حکم کي) بلل کیږي،مګردداسي ډېري زړې ښځې لپاره هم داقیدده چي کوم غړي چي دمحرم په وړاندي لوڅېدلای شي،دغه ښځه يې دغیرمحرم په وړاندي هم ښکاره کولای شي،په دې شرط چي ډول اوسینګاربه پکښي نه وي،هو! که هغه بلکل دغیرمحرموپه وړاندي له راتلوڅخه ځان وژغوري دادهغې لپاره غوره ده .   له حضرت عبدالله بن عباس رضی الله تعالی عنه څخه چي داسي زړې ښځې ته اجازه شته چي دچادري پرځای په پړوني کي وي ۔


Read More...

نيکه ښځه نيم دين دی...

16 اپریل 2014

  عن انس بن مالک رضي الله تعالی عنه قال،قال رسول الله صلي الله عليه وسلم: من رزقه الله امرءة صالحة فقداعانه علي شطردينه فليتق الله في الشطرالثاني۔ ( مجمع ص 275ج، 4کنزص273ج16)   دحضرت انس بن مالک رضي الله عنه څخه روايت دی چي نبي کريم صلی الله تعالی عليه وسلم وفرمايل:چاته چي الله تعالی نيکه ښځه ورکړه ګوياچي الله تعالی دهغه په نيم دين سره مدد وکړ، اوهغه ته په کارده چي دباقي نيم دين په باره کي دالله وېره اختيارکړي (يعني هغه دي هم ترلاسه کړي )۔ تشريح: نيکي اوصالحي ښځې ته نيم دين ويل شوی دی،ښکاره ده چي دداسي مبارکې ښځې له وجې څخه ددين اودنياد دواړوفائدې ترلاسه کيږي، ددنيافائده خوداده چي په محبت اوسکون سره دکورژوندپه ښائسته طريقه سره تيريږي،په خدمت اواطاعت سره يې خاوندته راحت اوسکون ورپه برخه کيږي،دبچيانوتربيت بهتراو ديني وي،اودآخرت فائده داده چي ددين په معامله کي دخاوندمددکوي په لمانځه ، روژه ، تلاوت اوپه نوروديني کاروکي خاوندته اسانتيا وي،اودعبادت وخت زيات په لاس ورځي،دښځې داصلاح له امله دګناهونواوبې حياء کارونوکورته لاره نه وي،اولادنيک اوصالح وي اوهمداسي پاته وي،چي دموراوپلاردپاره ددنيوي سکون ذريعه اوپه آخرت کي دهغوئ دپاره صدقه جاريه وي،خصوصاً په دې زمانه کي نيکه ښځه ډيرلوئ دولت دی، چي دهغې اهميت په نن عصرکي دمال اودعيش اوغفلت په وجه نشته ۔ .


Read More...

د غــــــــمـــــونو...

14 اپریل 2014

       دا دواړه ډيرې دردوونکې پېښې وې، چي په ډيره كمه موده کي يوه په بله پسې پېښې شوې، رسول اكرم (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) يې ډير ودرداوه او زړۀ يې ډير غمجن او خفه شو، او په همدې پسې د نورو غمونو ورته مخه شوه.            د ابو طالب له وفات وروسته مشركين ورباندي ور روږد شول او جرات يې وموند، رسول اکرم (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) ته يې په ښکاره اذيت رساوه او ظلمونه يې ورباندې كول . رسول الله (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) دومره غمونو واخيست، او زړۀ يې دومره ودرديده چي نور يې لدې خلكو اميد قطع شو او پدې هيله يې د طائف لاره ونيوه چي كيداى شي هلته يې خلګو دعوت ومني، پناه وركړي او د خپل قوم په مقابل کي مرسته ورسره وكړي، خوهلته هم چا د الله تعالى د رسول (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) دعوت ونه مانه، پناه يې ور نكړۀ ، هيڅ ډول مرسته يې ورسره ونكړه، او د هغه ځاى خلكو د نيکي پرځاى دومره بدي ورسره وكړه چي په مكه کي چا نه وه ورسره كړې .          څومره چي په رسول الله (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) د مکې د مشركينو ظلمونه زيات شول، هومره په اصحابو (رضي الله تعالی عنهم) هم ظلمونه او ربړونه ډير شول، تر دې چي د رسول اكرم (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) نژدې ملګرى ابوبكر الصديق (رضي الله تعالی عنه) هم مجبور شو د حبشې په لور د هجرت لار ونيسي، له كوره ووت او تر برك الغماد پورې ورسيد، خو هلته ابن الدغنه وليد   بيرته يې پخپل جوار او پناه کي مکي ته راووست ۔        ابن اسحاق وايي: د ابو طالب له وفات نه وروسته قريشو په رسول اكرم (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) باندي داسي ظلمونه وكړل چي د ابو طالب په ژوند کي يې تصور قدري هم نه شوى كولى، ان تر دې چي د قريشو يوه ګمراه او جاهل يوه ورځ د رسول الله (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) پر مبارك سر خاورې ور واچولې، او د الله تعالى رسول (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) همداسي ګردجن او په خاورو لړلي سر كور ته تشريف يو ووړ، هلته يې يوه لور ورپاڅېده او د خپل ګرانقدر پلار (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) مبارك سر يې ومينځه، خاورې يې ورنه پاكولې او ژړل يې.            رسول الله (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) ورته وفرمايل :   ‏(‏لا تبكى يابنية، فإن الله مانع أباك‏)‏‏.‏ لورې! ته ژاړۀ مه، الله تعالى ستا د پلار ساتنه او حفاظت كوي. پدې وخت کي رسول الله (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) دا هم وفرمايل: (‏ما نالت منى قريش شيئًا أكرهه حتى مات أبو طالب‏)‏‏.   [تر څو چې ابو طالب ژوندى وو قريشو زما په هکله هسې کار نه شواى کولى چې زما نه خوښيده، يعنې اذيت يې نه شواى رارسولی.].   او څرنګه چي پدې كال کي رسول اكرم (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) ته يو په بل پسې غمونه او دردونه پېښېدل نو دا كال يې د عام الحزن (د غم كال) په نامه ونوماوه، او په همدې نامه په تاريخ کي شهرت لري .       له حضرت سوده (رضي الله عنها) سره واده          په همدې كال يعنى د بعثت په لسم كال د شوال په مياشت کي رسول اكرم (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) له حضرت سوده (رضي الله تعالی عنه) سره واده وكړ. حضرت سوده (رضي الله تعالی عنها) په اسلام مشرفه شوې وه او په دوهم ځل هجرت کي يې حبشې ته هجرت کړى وو.   لومړنى مېړه يې سكران بن عمرو نوميده هغه هم مسلمان وو او له دې سره يې يو ځاى هجرت كړى وو خو هملته حبشه کي وفات شو، يا دا چي مکي ته راستون شو او وفات شو. او كله چي د سوده (رضي الله تعالی عنها) عده پوره شوه، نو رسول اكرم (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) خِطبه (كوزده) ورسره وكړه او بيا يې نكاح كړه .   او سوده (رضي الله تعالی عنها) لومړنۍ بي بي ده چي د خديجې (رضي الله تعالی عنها) له وفات نه وروسته رسول اكرم (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) نكاح ورسره كړې ده. وروسته په مدينه منوره کې سوده (رضي الله تعالی عنها) د رسول الله (صلى الله تعالی عليه وسلم) د خوشالۍ پخاطر خپل نوبت حضرت عائشې(رضي الله تعالی عنها) ته هبه كړى (بخښلى) وو۔       الرحیق المختوم


Read More...

طریقه رفتار بامخالفا...

14 اپریل 2014

  رسول خدا صلی الله علیه وسلم با کفار عادلانه رفتار می‌کرد و در راه اصلاح و دعوت آن‌ها از خود فداکاری نشان می‌داد و شکنجه و آزار آنان را تحمل می‌کرد و از بدی‌های آنان چشم می‌پوشید، چرا اینگونه رفتار نکند، در حالی که پروردگارش به او گفته است: )و ما ارسلنک الا رحمة) [الأنبیاء: 107] «ما تو را نفرستادیم جز رحمت»، برای چه کسانی؟ فقط برای مؤمنین؟! خیر. (رحمة للعالمين) بلکه «برای همه جهانیان». یهود به پیامبر صلی الله علیه وسلم ناسزا می‌گویند و به دشمنی و عداوت او مبادرت می‌ورزند. ولی با وجود آن نسبت به آنان مهربانی می‌کند. حضرت عایشه می‌گوید: روزی یهود به خانه‌ی آنحضرت صلی الله علیه وسلم گذشتند و گفتند: «السام علیکم» یعنی مرگ بر شما. آنحضرت صلی الله علیه وسلم فرمود: «وعلیکم» وقتی عایشه این سخن آنان را شنید تحمل نکرد و گفت: مرگ بر شما و نفرین و خشم خدا بر شما باد. پیامبر صلی الله علیه وسلم فرمود: ای عایشه! آرام باش و از خشونت و ناسزاگویی پرهیز کن. عایشه گفت: مگر نشنیدی چه گفتند؟ آنحضرت صلی الله علیه وسلم فرمود: تو نیز شنیدی که من چه گفتم؟ من به آن‌ها جواب گفتم، پس دعای من در حق آن‌ها مستجاب می‌گردد، اما دعای آنان علیه من مورد اجابت قرار نمی‌گیرد. آری، چه انگیزه‌ای وجود دارد تا ناسزاگویی مقابله به مثل شود! مگر خداوند به او نگفته است: (و قولوا للناس حسنا) یعنی «با مردم سخن نیک بگویید». پیامبر صلی الله علیه وسلم با اصحابش از غزوه‌ای برمی‌گشتند و در بیابانی که درختان انبوهی داشت، به استراحت پرداختند و اصحاب در زیر درختان این جنگل پراکنده شده و به استراحت پرداختند. رسول خدا صلی الله علیه وسلم نیز زیر سایه درختی رفته و استراحت نمودند و شمشیرش را بر شاخه‌ای از درخت آویزان نمود و چادرش را پهن نمود و به خواب رفت. در این میان یکی از مشرکین آن‌ها را دنبال می‌کرد. وقتی دید که رسول خدا صلی الله علیه وسلم تنها است با آرامی نزد او آمد و شمشیرش را از شاخه‌ی درخت برداشت و با صدای بلند فریاد زد: ای محمد! چه کسی تو را از من بازمی‌دارد؟ رسول خدا صلی الله علیه وسلم بیدار شد در حالی که مرد بالای سرش ایستاده و شمشیر به دست دارد و مرگ بر او پرتو افکنده است. رسول خدا صلی الله علیه وسلم تنها بود. و چیزی جز ازارش با او نبود. یارانش از وی متفرق شده و مشغول استراحت بودند. مرد در اوج قدرت و پیروزی به سر می‌برد و مرتب می‌گفت: چه کسی تو را از من بازمی‌دارد؟ چه کسی تو را از من نجات می‌دهد: رسول خدا صلی الله علیه وسلم با اطمینان گفت: الله! آن مرد لرزید و شمشیر از دستش افتاد. آنگاه رسول خدا صلی الله علیه وسلم برخاست و شمشیر را به دست گرفت و گفت: هان! بگو: چه کسی تو را از دست من بازمی‌دارد؟ آن شخص متغیر و سراسیمه شد و از رسول خدا صلی الله علیه وسلم معذرت‌خواهی نموده و طلب بخشش و ترحم می‌نمود و می‌گفت: کسی نیست، بهترین مواخذه‌کننده باش! رسول‌خدا صلی الله علیه وسلم گفت: مسلمان می‌شوی؟ گفت: خیر، اما با قومی که با تو به جنگ و نبرد می‌پردازند همراهی نمی‌کنم. لذا رسول خدا صلی الله علیه وسلم از او درگذر کرده و نسبت به او احسان نمود. این شخص سردار قومش بود و به سوی آن‌ها بازگشت و آن‌ها را به سوی اسلام دعوت نمود و همگی آنان مسلمان شدند.
آری، با مردم نیکی و خوشرفتاری کن تا دل‌هایشان را به دست آورده و آن‌ها را رام نمایی. اخلاق آنحضرت صلی الله علیه وسلم حتی با دشمنان سرسخت اسلام بزرگ‌منشانه بوده و با آن عادلانه رفتار می‌کرد به طوری که آن‌ها را جذب نموده و قلب‌هایشان را هدایت نمود و به وسیله‌ی آن‌ها کفر را نابود می‌ساخت. وقتی رسول خدا صلی الله علیه وسلم با دعوتش در بین مردم ظهور نمود قریش به هر طریق ممکن در مبارزه و نبرد با وی تلاش می‌کردند و یکی از روش‌های مبارزه با دعوت وی این بود که بزرگان آن‌ها گفتند: به سراغ مردی بروید که داناترین شما به سحر و پیشگویی باشد و او را پیش این مرد (پیامبر صلی الله علیه وسلم) که باعث تفرقه و شکاف میان مردم و دین‌مان شده و از دین‌مان ایراد می‌گیرد، بفرستید تا با او صحبت کند و ببیند که به او چه جواب می‌دهد. همگی گفتند: ما کسی غیر از «عتبه بن ربیعه» را نمی‌شناسیم، بزرگان قریش گفتند: این کار توست ای ابو ولید. عتبه که در میان قومش از وجاهت و سیادت برخوردار و بسیار بردبار بود. گفت: ای قریش! شما مناسب دانسته‌اید تا من نزد این شخص بروم و با او سخن بگویم و اموری را به او پیشنهاد کنم، شاید برخی از آن‌ها را بپذیرد آن‌ها گفتند: بله ای ابو ولید! عتبه برخاست و نزد رسول خدا صلی الله علیه وسلم رفت و در حالی که آنحضرت صلی الله علیه وسلم در کمال آرامش نشسته بود، در جلویش ایستاد و گفت: ای محمد! تو بهتری یا عبدالله؟! رسول خدا صلی الله علیه وسلم به خاطر احترام پدرش عبدالله خاموش شد. بار دیگر گفت: تو بهتری یا عبدالمطلب؟ رسول خدا صلی الله علیه وسلم به خاطر احترام جدش عبدالمطلب ساکت ماندند. عتبه گفت: پس اگر تو تصور می‌کنی که این‌ها از تو بهترند، پس آن‌ها معبودانی را پرستش نمودند که تو از آن‌ها ایراد می‌گیری و اگر بر این باور هستی که تو از آنان بهتری پس سخن بگو تا من سخنت را بشنوم. قبل از این که رسول خدا صلی الله علیه وسلم پاسخی بدهد، عتبه به خشم درآمد و گفت: به خدا سوگند ما هرگز بره‌ای (جوانی) را شوم‌تر از تو میان قومش ندیده‌ایم! جمع ما را متفرق و افکارمان را پراګنده ساختی و از آیین ما ایراد می‌گیری و ما را در میان عرب‌ها شرمنده و رسوا ساختی، تا جایی که این خبر در همه جا پیچیده است که در میان قریش ساحر و غیبگویی وجود دارد به خدا قسم! ما در انتظار چیزی نیستیم جز این که صدایی همانند فریاد یک زن یاردار بشنویم و سپس شمشیر برداشته و بر همدیگر یورش ببریم و همدیگر را نابود سازیم! عتبه بسیار خشمگین و ناراحت بود و رسول خدا صلی الله علیه وسلم در کمال ادب خاموش. آنگاه عتبه برخی پیشنهادات فریبنده را آغاز نمود تا رسول خدا از دعوتش بازآید. بنابراین، گفت: ای مرد! اگر قصد تو مال و سرمایه است، ما برای تو آنقدر سرمایه جمع می‌کنیم تا تو سرمایه‌دارترین فرد در میان قریش باشی، اگر به ریاست و پست و مقام تمایل داری، ما برتری تو را در میان خویش اعلام داشته و تو تا آخر عمر سرور ما خواهی بود. اگر تو دارای شهوت هستی و به زنان علاقه داری هرکدام از زنان قریش را که می‌خواهی انتخاب کن و ما حاضریم ده زن را به ازدواج تو درآوریم! و اگر شخصی که نزد تو می‌آید جنّی است که وقتی او را می‌بینی و نمی‌توانی آن را از خودت دفع نمایی، ما برایت دارویی طلب نموده و جهت بهبودی تو اموال خویش را صرف می‌نماییم، زیرا گاهی اشباح و ارواح آزاردهنده بر انسان غالب می‌شوند و می‌باید مورد معالجه و مداوا قرار گیرند. همواره عتبه با این اسلوب بد و نازیبا با رسول خدا صلی الله علیه وسلم سخن می‌گفت و پیشنهادهایش را به وی عرضه می‌کرد و در صدد فریب بود و رسول خدا صلی الله علیه وسلم در کمال آرامش خاموش بود. طرح‌های پیشنهادی ریاست، پادشاهی، مال، زن و علاج پایان یافت و عتبه خاموش شده و آرام گشت و منتظر جواب ماند. رسول خدا صلی الله علیه وسلم چشمش را به سوی عتبه بلند کرد و در کمال آرامش گفت: ای ابوولید! آیا سخنانت به پایان رسید؟ عتبه از این ادب پیامبر راستگو و امین تعجب نمود. بلکه به طور خلاصه گفت: بله. رسول خدا صلی الله علیه وسلم گفت: پس به من گوش فرا ده. عتبه گفت: بفرما. رسول خدا صلی الله علیه وسلم فرمود:
حم() تَنزِيلٌ مِّنَ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ() كِتَابٌ فُصِّلَتْ آيَاتُهُ قُرْآنًا عَرَبِيًّا لِّقَوْمٍ يَعْلَمُونَ()بَشِيرًا وَنَذِيرًا فَأَعْرَضَ أَكْثَرُهُمْ فَهُمْ لا يَسْمَعُونَ()[فصلت: 1 – 4]. یعنی: «حم. این کتاب از جانب خداوند بخشاینده و مهربان فرو فرستاده شده است. کتابی است که آیات آن واضح و روشن است در حالی که قرآنی به زبان عربی است برای قومی که نمی‌دانند. مژده‌دهنده و ترساننده است، پس اکثر مردم از آن روگردان شدند. پس این قوم نمی‌شنوند».
رسول خدا صلی الله علیه وسلم مشغول تلاوت این آیات بود و عتبه گوش می‌داد ناگهان عتبه بر زمین نشست، سپس بدنش به لرزه درآمد، دست‌هایش را به پشتش انداخت و بر آن‌ها تکیه زد و همواره گوش می‌داد و گوش می‌داد و رسول خدا صلی الله علیه وسلم تلاوت می‌کرد و تلاوت می‌کرد تا این که به این سخن خداوند رسید: فَإِنْ أَعْرَضُوا فَقُلْ أَنذَرْتُكُمْ صَاعِقَةً مِّثْلَ صَاعِقَةِ عَادٍ وَثَمُودَ [فصلت: 13].
یعنی: «ای پیامبر! اگر (اهل مکه از این کتاب) روی بگردانند، پس به آن‌ها بگو: من شما را از عقوبتی چون عقوبت عاد و ثمود می‌ترسانم». وقتی عتبه این تهدید عذاب را شنید لرزه بر اندام شد و پرید و دستش را بر دهان آنحضرت صلی الله علیه وسلم گذاشت تا از قرائت بازایستد. باز رسول خدا صلی الله علیه وسلم به تلاوت آیات ادامه داد تا این که به آیه سجده تلاوت رسید و سجده نمود و باز سرش را از سجده برداشته و به عتبه نگاه کرد و گفت: شنیدی ای ابو ولید؟ گفت: بله. آنگاه فرمود: حال تو بدانی و این آیات. عتبه برخاست و در حالی که آنان در شوق انتظار به سر می‌بردند نزد آنان رفت، آنان به همدیگر می‌گفتند: به خدا قسم! ابوولید به غیر از آن روحیه‌ای که رفته بود، نزدتان می‌آید. وقتی عتبه در جمع آنان نشست، آن‌ها پرسیدند: چه چیزی پشت سر گذاشتی؟ گفت: به خدا قسم! من چیزی مانند آن نشنیده‌ام. سوگند به خدا! آن نه شعر بود و نه سحر و نه کهانت. ای قریش! از من اطاعت کنید و این امر را به من واگذار نمایید این مرد را به امر و کارش رها کنید، ای قوم! به خدا قسم! این سخنش را که من شنیدم خبر بزرگی در بر دارد. او خواند: حم() تَنزِيلٌ مِّنَ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ() تا این که رسید: فَإِنْ أَعْرَضُوا فَقُلْ أَنذَرْتُكُمْ صَاعِقَةً مِّثْلَ صَاعِقَةِ عَادٍ وَثَمُودَ آنگاه من دهانش را نگه داشتم و او را به صله‌ی رحم سوگند دادم تا از خواندن بازآید و قطعاً شما می‌دانید که اگر محمد چیزی بگوید دروغ نمی‌گوید، پس من می‌ترسم که بر شما عذاب فرود آید. سپس ابوولید اندکی خاموش شد و به فکر فرو رفت و قومش خاموش گشته و چشمانشان به او خیره شده بود، سپس گفت: به خدا قسم! در سخنش شیرینی بود و البته که بسیار مطبوع و دلپذیر بود. آری، او مانند درختی است که بالایش بسیار ثمردار و در پایینش میوه خیلی فراوان است. همانا او نابود نمی‌شود و او زیر دست خودش را درهم می‌شکند و چنین سخنی را بشر نمی‌تواند بگوید. این از دست انسانی ساخته نیست. آن‌ها گفتند: ای ابوولید! این شعر است شعر. ابوالولید گفت: به خدا سوگند! کسی از من در شعر داناتر نیست و من کسی را در رجز و قصیده و نه به اشعار جنیان کسی داناتر از خود سراغ دارم به خدا سوگند آنچه که او می‌گوید با هیچکدام از این‌ها شباهت ندارد و همواره عتبه در مورد رسول خدا صلی الله علیه وسلم با قومش بحث و مناقشه می‌کرد! آری، درست است که عتبه در دین اسلام داخل نشد، اما درونش به دین اسلام نرم گردید. پس ببین چگونه این اخلاق رفیع و این مهارت نیکوی شنیدن، در عتبه اثر گذاشت با وجود این که او از سرسخت‌ترین دشمنان بود. روز دیگری قریش گرد هم آمدند و «حصین بن منذر خزاعی» پدر صحابی بزرگوار «عمران بن حصین» را به نمایندگی از طرف خود جهت گفتگو و مذاکره نزد رسول‌خدا صلی الله علیه وسلم و بازداشتن او از دعوتش فرستادند. ابوعمران نزد رسول خدا صلی الله علیه وسلم رفت، در حالی که اصحابش در پیرامون او نشسته بودند و آن جمله‌ای که قریش همواره بر زبان می‌آوردند گفت: تو جمع ما را پراکنده ساختی و افکار ما را متفرق نمودی. رسول خدا صلی الله علیه وسلم در کمال لطف و آرامش خاموش بود، تا این که از سخنانش فارغ شد، رسول خدا صلی الله علیه وسلم در کمال ادب و احترام گفت: ای ابوعمران! آیا سخنانت تمام شد؟ گفت: آری. آنحضرت صلی الله علیه وسلم فرمود: پس آنچه من از تو می‌پرسم جواب بده، ابوعمران گفت: بگو. گوشم به توست. آنحضرت صلی الله علیه وسلم فرمود: ای ابوعمران! تو امروز چند معبود را می‌پرستی؟ گفت: هفت معبود! شش تا در زمین و یکی در آسمان! رسول خدا صلی الله علیه وسلم پرسید: به هنگام ترس و امید به کدام یکی رجوع می‌کنی؟ گفت: به آن که در آسمان است. باز آنحضرت صلی الله علیه وسلم در کمال لطف و آرامش گفت: ای حصین! اگر تو اسلام بیاوری من تو را دو کلمه یاد می‌دهم که به تو سود و فایده می‌دهند. حصین از جایش تکان نخورد و بلافاصله اسلام آورد و گفت: یا رسول الله! دو کلمه‌ای را که به من وعده داده‌ای، یاد بده! آنحضرت صلی الله علیه وسلم فرمود: بگو: «اللَّهُمَّ أَلْهِمْنِي رُشْدِي، وَأَعِذْنِي مِنْ شَرِّ نَفْسِي» «خدایا! رشد و هوشیاری امر را به من الهام کن و من را از شر نفسم نجات بده». آه! چه‌قدر این برخورد عالی و شدت تأثیر آن در مردم به هنگام مخالفت با آنان زیبا و جالب بوده است. در واقع این برخورد اسلامی، و شیوه دعوت با حکمت و بصیرت است که در دعوت کفار و جذب آنان به سوی خیر، مفید و سودمند واقع شده است. یکی از جوانان جهت تحصیل به آلمان سفر کرده و در یک واحد آپارتمان سکونت نموده بود. روبروی خانه‌ی او یک جوان آلمانی سکونت داشت که در میان آن‌ها هیچگونه رابطه‌ای وجود نداشت. بلکه فقط همسایه بودند. اتفاقاً دانشجوی آلمانی به سفر رفت و توزیع‌کننده روزنامه‌ها، هر روز روزنامه‌ها را در کنار در منزل وی می‌گذاشت دوست جوان ما بر اثر انباشته‌شدن روزنامه‌های زیاد متوجه می‌شود و از حال همسایه‌اش جویا می‌شود. برایش معلوم می‌شود که او به سفر رفته است، از این جهت روزنامه‌ها را می‌پیچد و در یک قفسه مخصوص می‌گذارد و پیوسته هر روز آن‌ها را جمع کرده و مرتب می‌نماید. پس از این که همسایه‌اش بعد از دو یا سه ماه برمی‌گردد به او سلام گفته و بازگشت وی را از سفر با سلامت تبریک عرض می‌نماید. سپس روزنامه‌ها را به او تقدیم می‌کند و باز به او می‌گوید: من گمان کردم شاید شما موضوعی را دنبال کرده یا در مسابقه‌ای اشتراک داشته‌اید، از این رو تصمیم گرفتم تا آن را از دست ندهد! همسایه آلمانی با تعجب به این رفتار انسانی او توجه نموده و می‌گوید: آیا در قبال این کار مزد یا پاداشی می‌خواهی؟ دوست ما می‌گوید: خیر، بلکه دین ما به ما دستور می‌دهد تا به همسایه نیکی و خوشرفتاری نماییم و شما همسایه من هستید، باید من با شما نیکی و خوشرفتاری کنم. سپس دوست ما با این همسایه به نیکی رفتار می‌کند، تا این که او به اسلام مشرف می‌شود. سوگند به خدا! این است بهره و لذت حقیقی دنیا، و آن این که شما احساس نمایید در حساب با مردم راست هستید. شما با خاموشی به جا و مناسب در زندگی خویش، و به هرچیز حتی با اخلاق‌تان، خداوند را عبادت کنید. تعداد بی‌شماری از کفار هستند که دسته‌ای از مسلمانان با تعامل و برخورد غیر انسانی خویش مانع دخول آن‌ها در اسلام شده‌اند، به کارگران ستم نموده‌اند، در بازار آن‌ها را فریب داده‌اند و در همسایگی آنان را اذیت کرده‌اند! پس بشتاب و با تغییر رویه و تعامل اسلامی و انسانی و محبت‌آمیز با آنان رفتار نماییم. روشنگری …
«بهترین دعوتگران کسانی هستند که با اعمال و رفتارشان در انسان‌ها تأثیر می‌گذارند تا گفته‌هایشان . (از کتاب: از زندگی ات لذت ببر)  


Read More...

أمیمة :دابوهریرة رضی...

14 اپریل 2014

          دحضرت ابوهریرة رضی الله عنه  دمور نوم  أمیمة ،     د   صبیح  بن الحارث  لور وه ،   که څه هم دأمیمې زوی  حضرت ابوهریرة رضی الله تعالی عنه   داسلام دمشرف کیدلو  اودنبي کریم  صلی الله علیه وسلم سره د دوامدار ي ملګرتیا ویاړ  ترلاسه کړی ؤ ، خوموریې  لا تردې دمه  له اسلام نه لیري پاتې وه   ، یوه ورځ  یې  دحضرت ابوهریرة رضی الله  عنه  په وړاندي دنبي کریم صلی الله علیه وسلم  دمبارک شان  سپکاوی وکړ ،چې په دې سره  حضرت ابوهریرة رضی الله عنه  سخت خفه  شو" خوڅه یې کولای شول !ځکه چې په قرآن کریم کې دموراوپلار سره دسلوک په اړه ډیرڅه نازل شوي وو"   نوپه ژړا  ژړا  درسول الله صلی الله علیه وسلم په خدمت کې حاضر شو او نبي کریم صلی الله علیه وسلم  ته  یې وویل : یارسول الله ! ته زما مور ته  دعاوکړه چې  الله تعالی یې په زړه کې داسلام  دنور ډیوه بله کړي ، سمدستي رسول الله صلی الله علیه وسلم لاس پورته کړ او دعایې ورته وکړه ،  له  دعاسره سم هلته دهغې په زړه کې یوسپیڅلی حرکت پیل شو،داسلام سره یې مینه په زړه کې وټوکیده ،سمدستي یې  غسل وکړ ،جامي یې بدلي کړي  اودحضرت ابوهریرة رضی الله عنه په مخ کې یې  دلااله الا الله محمدرسول الله   مبارکه کلمه وویله  ، له دې سره دحضرت ابوهریرة رضی الله عنه  په سترګوکې دخوښۍ له امله اوښکې راغلي او نبي کریم صلی الله علیه وسلم یې دهغې له ایمان راوړلو خبرکړ ، رسول الله صلی الله علیه وسلم  دالله تعالی شکر اداء کړ  .   هو؛ هغه له نړۍ وکوچيده ،خودخپل سپیڅلي اسلام کیسه یې لاتراوسه دکتابونوپه پاڼوکې اوړي اورا اوړي  ، اودهغې سعادتمني  دشفیق زوی یاد  دنړۍ په هرګوټ کې  تکراریږي . اوپه ډیرو پاکو ژبو جاري وي :   عن ابي هریرة رضی الله تعالی عنه قال   : قال  رسول الله صلی الله علیه وسلم .............
                 


Read More...

حضرت عمرو بن عاص ( ر...

13 اپریل 2014

حضرت عمرو بن عاص بن وائل سهمی، مکنی به ابومحمد و ابو عبدالله یکی از اصحاب جلیل القدر پیامبر اکرم صلی الله علیه وسلم می باشد که متاسفانه ایشان نیز در نتیجه تبلیغات گسترده و شبهه افکنی های مغرضانه ای که در مورد مقام شامخ اصحاب پیامبر خدا انجام می گیرد، مورد طعن و بی مهری قرار گرفته، و آن طور که باید معرفی شوند، معرفی نشده اند. لذا بر آن شدیم تا مختصری از بیوگرافی این شخصیت عظیم و صحابی بزرگوار را خدمت خوانندگان گرامی تقدیم نماییم اگر چه  این معرفی مختصر مانند نشان دادن قطره ای از دریاست، زیرا صحابه پیامبر اکرم صلی الله علیه وسلم هر کدام به مثابه اقیانوسی مواج از ایمان و اخلاص و دینداری هستند که گنجانیدن آن در قالب چند لفظ و کلمه ممکن نیست.

اسلام آوردن عمروبن عاص رضی الله عنه

واقعه اسلام آوردن حضرت عمرو رضی الله عنه را از زبان خودش نقل می کنیم.
ایشان می فرماید: «بعد از جنگ خندق من با گروهی از قریش که نظریات و اندیشه های من را کاملاً قبول داشتند در مجلسی نشسته بودیم. من در مورد پیشرفت مسلمانان و تأثیر محمد صلی الله علیه وسلم با آنها سخن گفتم و از آنها خواستم که در این مورد فکری بردارند. بعد از تبادل نظر طولانی، بر این امر اتفاق شد که من به نزد نجاشی- که گروهی از مسلمانان به حبشه پناهنده بودند- بروم و او را نسبت به پیامبر و اصحابش بدبین کرده از او طلب یاری نمایم. لذا مقداری زیادی هدایا برداشته و نزد نجاشی رفتم. نجاشی به گرمی از من استقبال کرد اما هنگامی که وارد دربار نجاشی شدم، "عمرو بن امیه ضمری" که پیامبر اسلام او را در مورد مسأله جعفربن ابیطالب و یارانش فرستاده بود، را دیدم. او مقداری با نجاشی سخن گفته و بیرون شد. من وقتی به نزد نجاشی رسیدم به نشانه احترام در مقابلش زانو زدم و بعد از دادن هدایا به او گفتم: نجاشی! مردی که دقایقی پیش با شما سخن می گفت نماینده مردی است که دشمن ما است، نسبت به بزرگان و اشراف ما بی حرمتی می کند. اگر اجازه بدهید من حاضرم نماینده اش را به قتل برسانم. نجاشی وقتی این سخنان را شنید بسیار خشمگین شد و گفت: آیا از من می خواهی اجازه قتل نمایندۀ مردی را به تو بدهم که ناموس اکبر (جبرئیل) نزد او می آید؟! من گفتم: ای پادشاه! آیا براستی اینگونه است؟ نجاشی گفت: وای بر تو ای عمرو! اگر از من می شنوی به او ایمان بیاور. به خدا قسم او بر حق است و به زودی بر مخالفین خود غالب خواهد شد همانگونه که موسی علیه السلام بر فرعون و لشکرش غالب شد.
سخنان نجاشی بر من تأثیر گذاشته و بدون اینکه به همراهانم چیزی بگویم برای اسلام آوردن به سوی مدینه رهسپار شدم. در میان راه خالد بن ولید را دیدم. از او پرسیدم: ای ابوسلیمان به کجا می روی؟ گفت: به خدا قسم مثل روز برایم واضح شده است که این مرد (محمد) پیامبر خداست، می روم و اسلام می آورم. من خوشحال شده وگفتم: به خدا قسم من هم به همین منظور می روم. لذا هر دو با هم خدمت رسول الله صلی الله علیه وسلم رفته و اسلام آوردیم». [سیره ابن هشام 2/267] عمروبن عاص رضی الله عنه فرمانده جنگ ذات السلاسل .
در سال هفتم هجری، قبیله "قضاعه" قصد حمله به مدینه را در سر می پرورانید. آنحضرت صلی الله علیه وسلم لشکری سیصد نفری را با فرماندهی حضرت عمرو بن عاص رضی الله عنه به سوی آنان روانه کرد. حضرت عمرو در میان راه با خبر شد که افراد لشکر دشمن بسیار است لذا از محضر آنحضرت صلی الله علیه وسلم طلب نیروی کمکی نمود که گروهی دیگر به فرماندهی حضرت ابوعبیدة بن جراح رضی الله عنه به لشکر عمرو ملحق شد و بعد از درگیری و مبارزه، لشکر مسلمانان توانست قبیله قضاعه را شکست داده و آنان را وادار به عقب نشینی نماید.
این اقدام شجاعانه حضرت عمرو رضی الله عنه باعث افزایش هیبت اسلام و مسلمین در اطراف شام و دیگر مناطق شده و زمینه اسلام آوردن قبایل متعددی مانند: بنی عباس، بنی مرة، بنی ذبیان و ... را فراهم نمود.

مناقب حضرت عمرو بن عاص رضی الله عنه

الف ـ پیامبر صلی الله علیه وسلم ایمان عمرو را تائید می کند:
در مسند احمد روایت صحیحی آمده است که آنحضرت صلی الله علیه وسلم در مورد حضرت عمرو بن عاص رضی الله عنه فرمودند: «أسلم الناس و آمن عمرو بن العاص»؛ (دیگر مردم مسلمان شدند اما عمرو بن عاص ایمان آورد). همچنین در حدیثی دیگر آمده است که آنحضرت صلی الله علیه وسلم فرمودند: «إبنا العاص مومنان عمرو وهشام»؛ (عمرو و هشام این دو فرزند عاص بن وائل، مومن هستند).
ب ـ در سنن بیهقی 4/43 باب اسلام عمروبن العاص، روایتی به این مضمون آمده است: «فعن أبی ملیکة قال: قال طلحة بن عبیدالله: سمعت رسول الله صلی الله علیه وسلم یقول: إن عمروبن العاص من صالحی قریش»؛ (طلحة بن عبیدالله رضی الله عنه می فرماید: از آنحضرت صلی الله علیه وسلم شنیدم که می فرمود: همانا عمرو بن العاص از انسانهای صالح قریش می باشد).
آری! کسی که ایمان عمرو و صالح بودنش را تأیید می کند، سرور پیامبران حضرت محمد مصطفی صلی الله علیه وسلم است همان کسی که قرآن کریم در وصفش می فرماید: «وما ینطق عن الهوی إن هو إلا وحی یوحی»، انسانی است که هرگز جمله ای را بدون دلیل به زبان نمی آورد و به هیچ وجه کلامی را نمی گوید که با واقعیت مغایرت داشته باشد. او کسی است که مبالغه گویی و افراط هرگز در او راه ندارد.
ج ـ در فتح مکه آنحضرت صلی الله علیه وسلم ماموریت منهدم نمودن بت "سواع" که متعلق به قبیله «هذیل» بود را به حضرت عمرو واگذار نمود.
دـ بعد از فتح مکه، آنحضرت صلی الله علیه وسلم نامه هایی را به منظور دعوت دادن بعضی پادشاهان ممالک به دین اسلام ارسال نمود که نامه آنحضرت به پادشاه عمان توسط حضرت عمرو بن عاص رضی الله عنه فرستاده شد که در پایان با بصیرت و حکمت حضرت عمرو، پادشاه عمان مجبور شد تا اسلام را پذیرفته و به رسالت آنحضرت صلی الله علیه وسلم اقرار نماید.

مهارت جنگی عمروبن عاص "رض ."
چنان که قبلا ذکر شد یکی از مهمترین اقدامات و افتخارات حضرت عمروبن عاص رضی الله عنه بعد از اسلام، سریه "ذات السلاسل" بود. این سریه به منظور مقابله با قبیله «قضاعه» که قصد حمله به شهر مدینه را داشتند، انجام گرفت. امارت سریه "ذات السلاسل" را حضرت عمرو بن عاص رضی الله عنه بر عهده داشت که در نهایت با پیروزی لشکر مسلمانان پایان یافت.
در این جنگ زمانی که سپاه اسلام شبی را دراستراحت می گذرانید و هوا مقداری سرد بود، گروهی از مجاهدین خواستند برای گرم کردن خودشان آتش روشن کنند، اما حضرت عمروبن عاص با این کار آنها مخالفت کرد، همچنین زمانی که مجاهدین اسلام موفق شدند سپاه دشمن را شکست دهند دشمن پا به فرار گذاشت، مجاهدین خواستند آنها را تعقیب کنند اما فرمانده لشکر(حضرت عمروبن عاص) با این اقدام نیز مخالفت نمود. زمانی که لشکر اسلام به مدینه برگشت آنحضرت صلی الله علیه وسلم علت این مخالفتها را از عمرو جویا شد. عمرو در جواب عرض کرد: «دلیل مخالفت من با روشن کردن آتش این بود که دشمن از تعداد کم سپاه ما مطلع نشوند، و دلیل عدم تعقیب سپاه دشمن این بود که مبادا فرار آنها توطئه ای نباشد و برای ما کمینی نگرفته باشند». آنحضرت صلی الله علیه وسلم فراست و مهارت جنگی حضرت عمرو را ستود و او را مورد تحسین قرار داد. عمرو بن عاص " رض " در خلافت صدیق اکبر "رض"
بعد از رحلت رسول اکرم صلی الله علیه وسلم و در دوران خلافت صدیق اکبر رضی الله عنه نیز تاریخ پرافتخار اسلام از رشادتها و مهارتهای جنگی حضرت عمروبن عاص بی بهره نبوده است؛ فرماندهی  یکی از چهار لشکری که حضرت ابوبکر صدیق رضی الله عنه به سوی سرزمین شام گسیل داشت بر عهده حضرت عمروبن عاص رضی الله عنه بود. ایشان با لشکری مشتمل بر هفت هزار مجاهد به سوی فلسطین روانه شد. عمروبن عاص ابتدا در معرکه "یرموک" شرکت نمود و سپاه اسلام به فرماندهی سه تن از بارزترین مبارزین و مجاهدین اسلام (عمروبن عاص، خالدبن ولید، ابوعبیدة بن جراح) توانست لشکر روم را شکست داده و سرزمین شام را فتح نماید.
حضرت عمرو بن عاص بعد از همکاری با حضرت ابوعبیده و حضرت خالد، برای انجام مسئولیت اصلی خود (فتح فلسطین) به سوی این سرزمین مبارک حرکت نمود که در نهایت این فرمانده ماهر و باذکاوت اسلام در این جنگ توانست مناطق غزه، سبسطیه، نابلس، عمواس، بیت جبیرین، یافا و رفح را فتح نماید.   فتح مصر
بعد از اینکه دایره فتوحات حضرت عمروبن عاص رضی الله عنه در سرزمین شام گسترش چشمگیری حاصل نمود، شوق گسترش فتوحات اسلام و برافراشته شدن پرچم توحید و یکتاپرستی در دیگر سرزمینها نیز در وجود حضرت عمرو دوچندان شد و به فکر افتاد تا سرزمین مصر را هم به قلمرو جهان اسلامی بیافزاید تا احکام و فرامین اسلامی در آن سرزمین نیز به اجرا درآید. لذا این مساله را با خلیفه  در میان گذاشت، خلیفه بعد از تامل و مشورت با اهل شورا با پیشنهاد حضرت عمرو موافقت نمود. بعد از موافقت خلیفه، حضرت عمرو رضی الله عنه بلافاصله برای جنگ و حرکت به سوی مصر آمادگی کامل را انجام داد و با سپاهی متشکل از 4000 مبارز به سوی مصر روانه شد.
لشکر اسلام ابتدا در بین راه با لشکر رومیان مواجه شد و در شهری به نام "فرما" با یکدیگر درگیر شدند که مسلمانان توانستند آنها را شکست داده و شهر را به تصرف خود درآورند، بعد از آن شهرهای "بلبیس" و"ام دنین" را فتح کردند.
حضرت عمرو بن عاص شهرهای مصر را یکی بعد از دیگری فتح می کرد تا اینکه به کناره دیوار اسکندریه رسید، لشکر اسلام این دیوار را که توسط پنجاه هزار رزمنده رومی محافظت می شد محاصره کرد. در همین ایام بود که هرقل (پادشاه روم) وفات کرد و برادرش به جای او بر تخت امپراطوری نشست. امپراطور جدید روم وقتی متوجه شد که هیچ امیدی برای مقابله با مسلمانان نیست به ناچار با توافق بر پرداخت جزیه با مسلمانان صلح کرد.
حضرت عمرو  رضی الله عنه  بشارت این فتح و پیروزی را توسط قاصدی به خلیفه ابلاغ نمود و به این ترتیب سرزمین مصر نیز در قلمرو خلافت اسلامی قرار گرفت و ندای توحید و الله اکبر از بلندای این سرزمین طنین انداز شد و بزرگان روم به قدرت اسلام و مسلمین و ضعف خود در مقابل تربیت یافتگان مکتب اسلام پی بردند.
خلاصه اینکه فتح مصر مدت سه سال به طول انجامید و مجاهدین اسلام تحت فرماندهی حضرت عمرو بن عاص رضی الله عنه توانستند این سرزمین را فتح کنند. اهالی مصر نیز به خاطر ظلم و جوری که از دولت روم دیده بودند به محض ورود لشکر اسلام از آنها به خوبی استقبال کرده و حتی برای مقابله با سپاه روم با آنها همکاری می نمودند. حضرت عمرو نیز به خوبی بر این مطلب واقف بود که مسئولیت لشکر اسلام و در کل، فلسفه جهاد در اسلام، آزاد نمودن مردم از بردگی و ذلت دنیا و آخرت است و اسلام هرگز به منظور کشورگشایی اقدام به جهاد و لشکرکشی نمی نماید، لذا تمام سعی و تلاشش را می نمود که جلوی قتل و خونریزی گرفته شود. وی به همین منظور قبل از هر چیزی بزرگان و علمای مسیحی مصر را به سوی یکتاپرستی و دین اسلام می داد. حضرت عمرو در دعوتش، ابتدا به بعثت رسول اکرم صلی الله علیه وسلم و حقانیت آن اشاره کرده و اینکه آنحضرت صلی الله علیه وسلم چگونه آنها را از گمراهی نجات داده و به صراط مستقیم هدایت نموده است، و سپس مراحل مختلف جهاد با کفار را به آنان گوشزد می کرد و خطاب به آنان می فرمود: «اولا باید اسلام بیاورید که در اینصورت در تمام حقوق و مزایا با دیگر مسلمانان برابرید در غیر اینصورت باید جزیه بدهید و اگر هیچکدام از این دو مطلب را قبول نکنید مجبوریم با شما وارد جنگ شویم. اما ای اهل مصر! این را بدانید که پیامبر ما از قبل به ما بشارت فتح مصر را داده و توصیه نموده است که با اهالی آن به خوبی رفتار کنیم». این روش دعوت حضرت عمرو باعث می شد تا بسیاری از علما و مردم مصر به آغوش اسلام آمده و با مسلمانان همنوا شوند که ازاین طریق حتی الامکان جلوی قتل و خونریزی گرفته شده و توصیه و سفارش آنحضرت صلی الله علیه وسلم عملی می شد.
بعد از اینکه حضرت عمرو بن عاص مصر را فتح کرد، خلیفه- حضرت عمر رضی الله عنه- امارت آن را نیز بر عهده عمرو گذاشت. دوران ولایت و حکومت حضرت عمرو در مصر، دوران آرامش و شکوفایی برای مردم این سرزمین بود؛ رابطه بین حاکم و رعیت بسیار صمیمی و دوستانه بود و مردم با آزادی و مساوات کامل زندگی می کردند. در دوران حکومت حضرت عمرو در مصر، شهر "فسطاط" بنا شد و مسجد جامعی به نام "جامع عمرو بن عاص" نیز بنا شد که تا کنون در مصر با همین نام موجود است. حضرت عمرو تا ابتدای دوران خلافت حضرت عثمان رضی الله عنه امارت مصر را در دست داشت.   دومین معرکه بین لشکر اسلام و روم
همان طور که قبلا ذکر شد یکی از مناطقی که توسط مسلمانان به فرماندهی حضرت عمروبن عاص رضی الله عنه فتح شد، شهر "اسکندریه" بود که بعد از فتح این شهر تعدادی از مجاهدین اسلام در آن مستقر شدند، اما از آنجایی که افراد مستقر در این شهر تعداد اندکی بودند، پادشاه روم از این موقعیت سوء استفاده کرده و قصد حمله به این شهر و بازپس گیری آن را نمود. او برای همین منظور تعداد 300 کشتی را که حامل سربازان رومی بود به سوی شهر اسکندریه گسیل داشت.
سپاه روم بعد از اینکه توانست شهر اسکندریه را مجدداً به تصرف و اشغال خود درآورد به سوی شهر "فسطاط" حرکت نمود، حضرت عمروبن عاص رضی الله عه که این روزها در سرزمین حجاز به سر می برد به محض شنیدن این خبر ناگوار بلافاصله لشکری را جهت درهم کوبیدن شوکت سپاه روم مهیا نمود.
لشکر اسلام و سپاه روم در مسیر راه فسطاط با یکدیگر روبرو شدند و لشکر اسلام توانست آنان را شکست داده و وادار به فرار نماید، اما حضرت عمرو به این مقدار اکتفا نکرد بلکه سپاه دشمن را که به طرف اسکندریه در حال فرار بودند تعقیب نموده و بعد از محاصره این شهر دوباره آن را فتح کرد و سپاه روم را از آنجا بیرون راند. حضرت عمرو همچنین تمام خسارتهایی که اهالی اسکندریه در نتیجه حمله سپاه روم متحمل شده بودند را پرداخت نمود.
این فرمانده رشید و بافراست اسلام بعد از فتح اسکندریه، از امیرالمومنین عمربن خطاب اجازه گرفته و به طرف "لیبی" حرکت کرد و شهرهای "زویله" و "طرابلس" را فتح کرده و حضرت عامر بن نافع را به عنوان امیر منطقه لیبی تعیین نمود.
حضرت عمرو بن عاص رضی الله عنه تا ابتدای خلافت حضرت عثمان رضی الله عنه به عنوان حاکم مصر ایفای وظیفه می نمود که حضرت عثمان در دوران خلافتش وی را از ولایت مصر عزل و حضرت عبدالله بن سعد ابی سرح را به جای او انتخاب نمود، اما حضرت معاویه در دوران حکومتش مجدداً حکومت مصر را به حضرت عمرو بن عاص واگذار نمود که حضرت عمرو تا زمان وفاتش بر این مسند باقی بود.   وفات حضرت عمرو رضی الله عنه
این فرمانده لایق و سیاستمدار جهان اسلام، بعد از سالها خدمت به اسلام و مسلمین و درهم کوبیدن شوکت کفر، به لحظات خداحافظی از دار فانی دنیا و شتافتن به ملاقات پروردگار نزدیک می شد.
تاریخ زندگانی حضرت عمرو بن عاص رضی الله عنه دارای فراز و نشیبهای فراوانی بوده است. او مصداق واقعی «خیارهم فی الجاهلیة، خیارهم فی الایسلام» بود. در واپسین لحظات زندگی تمام خاطرات زندگی اش؛ از اینکه چگونه اسلام آورد و چگونه یکی از شیفتگان اسلام و مکتب انسان ساز آن قرار گرفت و.... همه و همه در مقابل دیدگانش مجسم می شد که هر کدام از آنها برای ایجاد عجب و غرور و فخرفروشی کافی بود، اما عمروبن عاص که به خاطر این مسایل مسلمان نشده بود، او فقط برای رضای الهی و به امید عفو و مغفرت الهی و نجات از عذاب اخروی به یگانگی پروردگار و رسالت حضرت محمد صلی الله علیه وسلم اقرار نموده بود.
وی در آخرین لحظات زندگی، در حالی که به رحمتهای وسیع و بی انتهای الهی امیدوار بود با تکرار این جملات جان به جان آفرین تسلیم می کند: «اللهم لستُ بالقوی فانتصر... ولابالبرئ فاعتذر، و لستُ مستکبراً و لکن مستغفراً.... لا إله إلا أنت». ( بارالها! من قدرتی ندارم، مرا نصرت کن.... مبرّا از گناه نیستم،[از ذات یگانه تو] معذرت خواهی می کنم.... من تکبر کننده نیستم بلکه استغفار کننده هستم....، هیچ معبود بر حقی جز تو نیست).
حضرت عمرو در سال 43 هجری در مصر وفات کرده و در شهر "اسکندریه" به خاک سپرده شد.
  « رَبَّنَا اغْفِرْ لَنَا وَلِإِخْوَانِنَا الَّذِينَ سَبَقُونَا بِالإِيمَانِ وَلا تَجْعَلْ فِي قُلُوبِنَا غِلًّا لِّلَّذِينَ آمَنُوا رَبَّنَا إِنَّكَ رَؤُوفٌ رَّحِيمٌ». بشكريه ازسني آنلاین


Read More...

داصول فقـــــه دعلم ...

11 اپریل 2014

  دعلم فقه دتاریخي قدامت دپیژندلو اودخلفاء راشدینو (رضی الله عنهم) له وخته ترصغارو صحابو رضوان الله تعالی علیهم اجمعین پورې ،اوبیا دحجازاو عراق دفقهي مدرسو منځته راتلل اوډول ډول اطوار یا مختلف پړاوونه یې دڅه تفصیل سره په تیر بحث کې   وشنل شو، اوس به دعلم اصول فقه دتدوین او منځته راتلو په هکله څه وضاحت وکړو! داصول فقه علم دکره معلوماتو له مخې په دوهمه هجري پیړۍ کې رامنځته شوی دی ،خوددې څخه باید دا ونه فهمول شي ،چې ګوندې داجتهاد پر وخت مجتهدینو داصول فقه دقواعدو التزام ندی کړی ،بلکې په پوره وثوق سره ویلای شو،چې دصحابه کرامو مجتهدینو( رضی الله تعالی عنهم ) څخه راواخله بیا تر وروستیو امامانورح پورې ټولو داجتهاد پر وخت دقواعدو التزام کاوه، خو په دومره تفاوت چې تردې وخته پورې ددې قواعدومنظم   تدوین نه و شوی ،چې تفصیل به یې وروسته راشي . ددې فن دتدوین په هکله دوه خبرې مشهورې دي ،چې یوه کې یې داصول فقه دخپلواک تدوین او مستقل تصنیف نسبت حضرت امام شافعي رح ته شوی ،اوبله کې ددې فن دتدوین او ړومبي مستقل تصنیف نسبت دحنفي مذهب دوهم امام اوقاضی القضات حضرت امام ابویوسف رح ته شوی ، لکه په )التقریروالتخییرلمحمد الحنبلی/ج۱/ص۱۸۷)او همداسې په (تیسیرالحریرلمحمد امین /ج۱/ص۴۸)کې داسې لیکل شوي چې ((وَيُقَالُ إنَّ أَوَّلَ مِنْ دَوَّنَ فِي أُصُولِ الْفِقْهِ عَلَى سَبِيلِ الِاسْتِقْلَالِ الْإِمَامُ الشَّافِعِيُّ صَنَّفَ فِيهِ كِتَابَ الرِّسَالَةِ بِالْتِمَاسِ ابْنِ الْمَهْدِيِّ))یعنې ددې حوالې لمخې ویل کیږې ،چې ړومبی تدوین چې چا ددې فن مستقلا او په خپلواکه بڼه کړی، هغه امام شافعي رح دی ،چې د(کتاب الرسالة بالتماس ابن المهدی )کتاب یې پکې ړومبی ځل تصنیف او دتدوین چاره یې پیل شوه . خو(ابن النديم) په ( الفهرست) کې داسې لیکلي چې : وَذَهَبَ ابْنُ النَّدِيمِ فِي " الْفِهْرِسْتِ " أَنَّ أَوَّلَ مَنْ أَلَّفَ فِيهِ هُوَ أَبُو يُوسُفَ صَاحِبُ أَبِي حَنِيفَةَ))یعنې (ابن ندیم) په( الفهرست) کې داسې چې لیکلي، چې اصول فقه کې لومړنی تالیف امام ابو یوسف رح کړی ،او دابه یې ړومبی مدون شي ،خو داچې هرڅه وي وي به،دواړه اهل مذهب دي ،قاضی القضات امام ابویوسف رح دحنفي مذهب دویم امام ،دعلم او فقاهت دیوه سمندر په حیث امت کې شهرت لري ، او امام شافعي رح هم دفقاهت یوه روڼ ستوری او دشافعي فقه امام دی ، دواړه داهل سنت والجماعت پیژندل شوي امامان دي ، خودا خبره دهیرولو نه ده ،چې دعلم فقه څخه دعلم اصول فقه مستقل تدوین وروسته شوی او علم فقه پر علم اصول فقه تقدم او وړاندې والی لري ،ړومبی فقه تدوین شوي او بیا علم اصول فقه تدوین شوي ده ،ځکه لومړی هغه شخص چې علم فقه یې تدوین کړه او په کتابونواو بابونوکې یې ترتیب کړه، هغه امام الایمه حضرت امام ابو حنیفه رح و،دهمدې ځایه ده چې ، دحضرت امام صیب دفضیلت په اړه دامام شافعي رح هغه مقوله چې په (طبقات الفقهاء ) کې (الفیروزآبادي الشافعي) رانقل کړي ، ډیره مشهوره ده ،چې پکې دا حضرت فرمایي : ((مَنْ أَرَادَ الْفِقْهَ فَهُوَ عِيَالٌ عَلَى أَبِي حَنِيفَةَ))یعنې څوک چې دفقهې احکامو سره مېنه او علاقه لري، نو په حقیقت کې دامام ابوحنیفه رح په عیال کې راځي او دابه دده دهڅو او جدو جهد پوروړی وي . که هریو امام ددې علم مدون وي ،په نفس الامرکې دواړه داسلامي امت لوړې هستۍ دي او دواړه مقتدایان دي، خو هغه چې دې علم کې پرې وضاحت شوی ،هغه دادی چې دې علم اصول فقه کې دا سې قواعد اوضوابط بیان شوي، چې باید مجتهد یې دقرآن ،سنت او قیاس څخه دشرعي احکامو داستنباط پر وخت التزام وکړي اوددې ضوابطو مراعاتول پرې واجب دي ، داسې ګمان هم بي ځایه دی، چې داصول فقه له تدوین څخه مخکې ګوندې اجتهاد په قواعدو مبتني او ملتزم نه و،ځکه دصحابه کرامو رضی الله تعالی عنهم څخه راواخله ددې اصول فقه علم تر تدوین پورې ،ټولو مجتهدینو دثابتو قواعدو التزام داستنباط پر وخت کړی ،هو داخبره هم رښتیونې ده، چې په ځینو قواعدو کې به دیوه فقیه رایه له بل فقیه څخه خلاف وه ،خو په حقیقت کې ددوئ اختلاف دامکان تر بریده په   تحری الصواب باندې بناء وه او ددې نه په غیر بل څه نه و. هو! دا قواعدکه څه هم ملتزم وو او داجتهاد پر وخت ترې مجتهدینو استفاده کوله ،خو لا هم تدوین شوي نه وو، دبیلګې په ډول په علم نحوکې چې دا علم او اصطلاحات علمیه یې لا هم تدوین شوي نه وو،خو عربانو به دفاعل درفع اودمفعول دنصب التزام له مخکې څخه کاوه ،چې وروسته یې علمي تدوین وشو،نو ددې څخه په ډاګه شوه ،چې که څه هم اصول فقه او علم فقه دواړه من حیث الوجود ، متعاصرین او متلازمین دي ، مګر په دومره تفاوت چې دعلم اصول فقه تدوین دعلم فقه څخه متاخر او وروسته شوی دی . په همدې زمانه کې فقه افتراضي یا فقه تقدیري هم ظهور وکړ ،او دفقه دا رنګ دعراق په فقهي مدرسه کې دامام ابوحنیفه رح اودده داصحابوله ظهور څخه مخکې عظمت ته رسیدلی و،خو د دوئ په وخت کې پدې فن بوختیا او اشتغال کې زیاتوالی راغی ،چې دعلم فقه دمسایلو دې افتراضي رنګ فقهاء دا مهال په دوو ډلو وویشل ،یوې ډلې دارنګ بد باله، او بلې ډلې یې ددې امله تایید وکړ،چې په آند یې مونږ باید دپیښې دوقوع څخه مخکې ورته شرعي حکم معلوم او متعین کړی وي ،چې کله پیښه وشي ،نو شرعي ځواب به یې راسره لا له مخکې موجود وي ، دادواړه رآیې په خپل خپل ځای کې وجاهت لري ،البته په دې فقهي رنګ کې داسې اسراف کول ،چې په هغو افتراضي مسایلو مصروفیت چې عادةً مستحیلة الوقوع وي ، ډیر اشتغال به ښایي دځینو علماوو له نظره محمود نه وي ،خوپه هغو مسایلو کې مصروفیت هیڅ باک نلري ،چې ممکنة الوقوع وي ،خو لا نه وي پیښ شوي ،ځکه مونږدمتقدمینو علماوو په کتابونوکې ډیر داسې مسایل وکتل ،چې هغه وخت مستحیلة الوقوع وو،خو اوس پیښ شول ،لکه دجنس انقلاب د ذکورت څخه انوثت ته ،یا له انوثت څخه ذکورت ته ،همداسې د (تلقیح صناعي) مسئلې غوندې نور داسې مسایل ،لکه دیوه مړه انسان دبدن اعضاء یا غړي بل ژوندې انسان ته ورکول ،یا دیوه ژوندې انسان دبدن غړي بل ژوندې انسان ته ورکول ....ځکه افتراضي فقه مونږ ته پدې ډول مسایلو کې داسې ډیرې بندې دروازې خلاصې کړي او مخکنیو کرامو فقهاوو رح راته مستقیمه لاره وښوده، الله جل جلاله دې پرې رحم وکړي ! نور بیا ................................  


Read More...

جهاد کې له کفاروڅخه ...

11 اپریل 2014

دعربي لغت کتابونو(لسان العرب او الجوهري )کې یې داستعانت داسې معنی کړي چې :الاستعانة د استعان مصدر دی ،اودا طلب العون یاد مرستې غوښتلوته وایې ،چې اصطلاحي معنی هم دلغوي هغې غوندې ده او تقریبا سره یوشان دي . داستعانت ډولونه استعانت په دوه ډوله دی ، یو له الله تعالی څخه استعانت غوښتل او بل دده څخه ماسوی له بل چاڅخه کمک غوښتل ؛چې له الله تعالی څخه مرسته غوښتل په ټولو شیانوکې مقصود او مطلوب وي ،چې هغه مادي وي، لکه قضاءالحاجات یا لکه توسع في الرزق ،اوکه معنوي وي، لکه (تفریج الکروب ) چې دابه ددې آیتونو مصداق شي چې : { إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَإِيَّاكَ نَسْتَعِينُ } (سورة الفاتحة / 5 .) . وقَوْله تَعَالَى : { قَالَ مُوسَى لِقَوْمِهِ اسْتَعِينُوا بِاَللَّهِ وَاصْبِرُوا } (سورة الأعراف / 128 .) .او استعانت دطاعت په شان الله تعالی جل جلاله ته د دعا په توجه کولوهم کیږي ،لکه چې الله جل جلاله فرمایي : { وَاسْتَعِينُوا بِالصَّبْرِ وَالصَّلاةِ } (سورة البقرة / 45 .) استعانت په غیر له الله تعالی څخه کله له انسانانو او کله له پیریانو څخه کیږي ،له پیریانوڅخه مرسته غو ښتل ناروا او حتی کله کفر او شرک ته هم ورسیږي، لکه پدې کریمه آیت کې چې راغلې : { وَأَنَّهُ كَانَ رِجَالٌ مِنَ الإِنْسِ يَعُوذُونَ بِرِجَالٍ مِنَ الْجِنِّ فَزَادُوهُمْ رَهَقًا } (سورة الجن / 6 .) مګر فقهاوو په اتفاق سره دانسانانوڅخه مرسته غوښتل په هغو ځایونو کې روا بللي، چې پدې کې کوم ډول خیر مقدر وي، لکه پدې کریمه آیت کې چې راغلې : { وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَلا تَعَاوَنُوا عَلَى الإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ } ((سورة المائدة / 2 .)) . خودانسانانو څخه مرسته یا استعانت غوښتل ،کله ناکله دوجوب درجې ته هغه وخت ورسیږي ،چې بیړنی یا داضطرار حالت وي او ددې د مرستې له غوښتلو پرته دهلاکت شونتیا وي، لکه دې مبارک آیت کې چې راغلې : { وَلا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ } . جهاد کې له کافرو څخه مرسته غوښتل په ( فتح القدير ۴ / ۳۲۷ ، كشاف القناع ۳/ ۴۸ ، او حاشیه ابن عابدين ۳/ ۲۳۵) کې داسې راغلې ،چې :احناف رح او حنابله رح وایې ،چې جنګ کې داړتیا او ضرورت پر وخت له نا مسلمانو وګړو څخه استمداد یا مرسته غوښتل روادي ،شوافع رح پدې استعانت غوښتلوکې څه شرطونه وایې ، لکه داچې دمسلمانانو مشر ددې مرسته غوښتل شویوکفارو دخیانت څخه مطمین وي ، همداسې ورته ددوئ حسن رایه دمسلمانانو په هکله معلومه وي، اوبل داچې ددوئ نه دمسلمانانوپوځي طاقت دومره ډیر وي، چې که چیرته دا مستعان بهم کفار دښمن ته ورواوړي ،نوچې جنګي لیکې مسلمانان پخپله غښتلي کړي او مقاومت جاري وساتي، او مالکیان رح هم له نا مسلمانووګړوڅخه مرسته روا بولې ،خو دده خوښه پکې شرط ګرځوي . داستعانت دجوازدلیل : علامه شامي رح په (حاشیة ردالمحتار) کې لیکلي: چې رسول الله صلی الله علیه وسلم دبدر په غزا کې یوه مشرک چې غوښتل یې ترڅو برخه ورسره په جګړه کې واخلي بیرته وشاړه، خو بیا په ( خیبر غزوه) کې یې( دبني قنقاع) له یوه یهودي څخه مرسته غوښتي اوهمداسې یې د(حنین په غزا) کې د(صفوان بن امیه) چې مشرک و،هم مرسته اخستي ده ،نو معلومیږي چې له کافرو څخه استمداد اخستل په جهاد کې روا دي او کومه قبح نلري، لکه دعلامه ابن عابدین شامي دحاشیي (ردالمحتار) پدې عبارت کې هغه احادیث رانقل شوي چې داړتیا پروخت   جهاد کې له کافرو څخه مرسته اخستل ثابیږي ،او صراحت پرې داسې شوی : ..........ثُمَّ قَالَ وَقَالَ الشَّافِعِيُّ رَدُّهُ عليه الصلاة والسلام الْمُشْرِكَ وَالْمُشْرِكَيْنِ كَانَ فِي غَزْوَةِ بَدْرٍ ثُمَّ { إنَّهُ عليه الصلاة والسلام اسْتَعَانَ فِي غَزْوَةِ خَيْبَرَ بِيَهُودٍ مِنْ بَنِي قَيْنُقَاعَ , وَفِي غَزْوَةِ حُنَيْنٍ بِصَفْوَانَ بْنِ أُمَيَّةَ , وَهُوَ مُشْرِكٌ } فَالرَّدَّانِ كَانَ لأَجْلِ أَنَّهُ كَانَ مُخَيَّرًا بَيْنَ الاسْتِعَانَةِ وَعَدَمِهَا فَلا مُخَالَفَةَ بَيْنَ الْحَدِيثَيْنِ وَإِنْ كَانَ لأَجْلِ أَنَّهُ مُشْرِكٌ فَقَدْ نَسَخَهُ مَا بَعْدَهُ....... (حاشیة ردالمحتار /ج۱۶/ص۵)   له جګړې پرته له کافرو څخه مرسته غوښتل   په (المغني ،حاشیة ابن عابدین شامي او قیلوبي وعمیره )فقهي کتابونوکې داسې راغلې دي ،چې في الجمله یا په عمومي صورت کې له قرباتواو دیني مواضعو څخه په غیرله نا مسلمانووګړو څخه چې هغه اهل کتاب وي که غیر اهل کتاب وي ، مرسته غوښتل ترې روادي ،دبیلګې په ډول دعلم حساب ،خط وکتابت ،شعر وشاعري ،تخنیکي او ساینسي امورات ،ساختماني چاروکې ، لکه پلونه ،جوماتونه او هستوګنځي جوړول او نور کې ترې کمک غوښتل کوم باک نلري البته په قرباتوکې ترې مرسته غوښتل ناروا دي لکه اذان ،تعلیم القران اودحج په شان نور داسې چې شرعاً یې پکې مزاولت ممنوع وي لکه دمسلمانانو اویا ددوئ داولایت او پر ې واکمني اوداسې نور........... خوکله نا کله له اهل کتابوڅخه مرسته دذبایحو او ښکارپه شان ځینو مواردو کې مباح وي او دنورو نامسلمانو وګړوڅخه لکه مشرکین ،مجوسیانو غوندې له نوروڅخه جواز نلري . (المغني 1 / 83 ، 5 / 506 ، 509 ، 6 / 591 ط الرياض ، وابن عابدين 2 / 38 ، 4 / 400 ، 5 / 189 ، وقليوبي وعميرة 2 / 156 ، 337 ، 3 / 74 ، 178 .) دکفاروپرخلاف له یاغیانوڅخه مرسته غوښتل دکفاروپر خلاف دمسلمانویاغیانو یا بغاتوڅخه مرسته غوښتل ،داحنافو رح ،شوافعورح ،مالکیانو رح او حنابلورح په څلورګونو مذهبونوکې جوازلري او دې کې کوم ډول حرج نشته ،یعنې که چیرته مسلمانان ضعیف وو،او دمحاربو کفارو سره یې دجګړې ځواک نه درلود، نوهغو باغیانوڅخه هم مرسته غوښتی شي، چې ددې اسلامي حکومت احکامات اوفرامین نه مني او پرخلاف یې بانډواو غرونوکې مورچلونه نیولي وي، او ددې اسلامي دولت په قلمبرو کې سرکشي کوي چې حوالې یې دادي : .( فتح القدير 4 / 416 ، والتاج والإكليل 6 / 278 ، وبلغة السالك لأقرب المسالك 2 / 415 ط الحلبي ، والمغني 10 / 57 ط المنار ، ومغني المحتاج 4 / 128 ط الحلبي ، وبدائع الصنائع 7 / 141 ، والخرشي 5 / 302 ط الشرقية .). خوکه چیرته باغیان ځواکمن وو، او اسلامي حکومت یې له مهارولو او ایل کولوڅخه عاجزو،نو بیا دې صورت کې دا اسلامي حکومت دکفارو څخه ددې یاغیانو دځپلو لپاره کمک غوښتی شي که نه ؟هغه مسئله چې احناف پرې له نورو مذاهبو سره اختلاف نظر لري، یعنې له احنافو پرته یې شوافع رح ،مالیکان رح او حنابله رح ناروا بولي او احناف یې روا بولي! چې دمذاهبو فقهي کتابونو داسې تفصیل ددې مسئلې لیکلی دی : مالکیان رح ،شافعیان رح او حنبلیان رح فرمایي : چې دمسلمانو باغیانو خلاف له کفاروڅخه مرسته غوښتل حرامه ده، داځکه چې هدف ددې باغیانو وژنه نه ده ،بلکې ددوئ مخه نیول او دفع کول دي، او کفارخوددوئ وژنه غواړي ،خوکه بیا هم ددې اطمینان موجودو،چې له کفارو څخه مرسته به صرف ددې لپاره وي، چې ددې باغیانو کنترول به وکړای شي، نو کمک غوښتل ترې روا دي ،خو احناف رح او جمهورعلماء په اتفاق سره پدې باوري دي ،چې کله دمشرکانو واکمني وه، نوبیا له کفاروڅخه دباغیانو پرخلاف مرسته یا استعانت غوښتل حلال ندي اوداخوظاهره خبره ده، مګرکه چیرته داهل عدل حکومت و،نوبیاکه اړتیا هم نه وي ، داهل ذمیانو او دباغیانوپه یوه ډله استعانت یا مرسته غوښتل روا دي ،داځکه چې اهل عدل چې کومه مقاتله یا جګړه کوي ،نو ددین اسلام داعزاز لپاره یې کوي اواستعانت له یاغیانوڅخه داسې دی لکه پردوئ چې وي! .حوالي یې دادي : (حاشية ابن عابدين 3 / 416 ، وحاشية الدسوقي 4 / 299 ، والتاج والإكليل 6 / 278 ، والمهذب 2 / 220 ، ونهاية المحتاج 7 / 387 ، والمغني 8 / 111 ، وكشاف القناع 6 / 164 ) په عباداتو کې دبل چاڅخه مرسته غوښتل داخبره څرګنده ده، چې دعبادت په ترسره کولوکې، له بل چاڅخه مرسته غوښتل روا دي، اودې کې کوم حرج نشته، خو اوس داخبره چې آیا دا مرسته کول، دهغه چاسره دعباداتوپه ادا کولو کې چې ددې استمداد او استعانت پرته خپل عبادات نشي ترسره کولای (قدرت ملزمه) دی که څنګه ؟دلته بین المذاهب دا خبره اختلافي ده ،ځیني احناف علماء چې شوافع او حنابله علماء هم ورسره موافق دي ،وایي چې کله دیوه معذور انسان سره څوک مرسته وکړي، نو دې صورت کې دا سې معتبرګرځول کیږي چې دا انسان په عبادت قادر دی او دضعف او احتیاج له عذره دا انسان وتلی دی ،لکه اودس اویا قیام په لمانځه کې ،او ځینې نور احناف علماء رح ، چې دامام مالک رح دمذهب دعلماووپه نظر هم همدا مفهوم استفاده کیږې، دبل چا په معاونت اوکمک څوک په عبادت قادرنشي معتبر بلل کیدای ، داځکه چې معونت دلته یو نفلي غوندې حسابیدای شي   ! چې دزیات معلومات لپاره دا لاندې کتابونه او حوالې بسنه کوي : (فتح القدير 1 / 85 ط دار صادر ، والتاج والإكليل على الحطاب 2 / 3 ط ليبيا ، ومغني المحتاج 1 / 61 ط الحلبي ، والمغني مع الشرح الكبير 1 / 131 ط دار الكتاب العربي .) دجهاد لپاره د کافرو اجاره کول دامام شافعي رح دمسلک علماوو،پدې صراحت کړی، چې جهاد کې دکافر په اجاره نیول او کرایه کول روا دي، اما داحنافو کتابونوکې دکافر داجاره کولو دمشروعیت کوم صراحت ما پخپله پیدا نکړای شو،صرف دومره مې پکې وموندل ،چې دکافرو څخه دضرورت پر وخت مرسته غوښتل روا دي، او بیا به ورته څه بدل معاوضه (رضیخه )ورکړای شي ، خو داچې اجاره یې کړي ،داحنافو صراحت نه تر ستر کیږي، مګر شوافع رح یې جایز بولې ،حتی شوافع رح وایې، چې د (ذمي ،مستامن ،معاهد) غوندې (حربي کافر) هم جهادکې په اجاره نیول کیدای شي ،خو دوئ هم ورته داسې شرط ږدي ، چې دا کافر به هر څوک نشي اجاره کولای ،مګر صرف دمسلمانانود امام لخوا به اجاره کیدای شي ،دغنیمت څخه نه ،بلکې دخمس الخمس څخه به ورته بدل الاجاره ورکول کیږي ،لکه په الموسوعة الفقهیة کې داسې عبارت راغلی ((الشَّافِعِيَّةُ بِأَنَّهُ يَصِحُّ اسْتِئْجَارُ ذِمِّيٍّ ، وَمُسْتَأْمَنٍ ، وَمُعَاهَدٍ ، بَلْ حَرْبِيٍّ لِلْجِهَادِ مِنْ قِبَلِ الإِمَامِ ............. وَلَيْسَ لِغَيْرِ الإِمَامِ ذَلِكَ ؛ لاحْتِيَاجِ الْجِهَادِ إِلَى مَزِيدٍ مِنْ نَظَرٍ وَاجْتِهَادٍ.)) تر ډیرې پلټنې وروسته مې دشوافعورح په کتابونوکې دا مسئله پیدا کړه ،چې هغوئ پخپله لیکلي وو، چې جهاد کې د کافر کرایه یا اجاره کول روا دي ،خو دا صرف دشوافعو په مسلک کې دجواز حکم لري ،دامام ابوحنیفه رج او امام مالک رح په مذهبونو کې جهاد لپاره دکافر اجاره یا کرایه کولو کې خلاف ثابت دی ،نودې وضاحت سره که څه هم داحنافو کتابونوکې مې په دومره صراحت سره دا مسئله ونه موندله، له نیکه مرغه پخپله شوافعورح منلې وه، چې دامام ابوحنیفه او امام مالک رح څخه دې مسئله کې خلاف راغلی ، لکه د شوافعوعلماووکې د (قیلوبي او عمیره) په مشهوروحاشیوکې چې داسې صراحت شوی دی : وَيَصِحُّ اسْتِئْجَارُ ذِمِّيٍّ ) لِجِهَادٍ ( لِلْإِمَامِ قِيلَ وَلِغَيْرِهِ ) مِنْ الْآحَادِ ، وَالْأَصَحُّ الْمَنْعُ لِأَنَّهُ مِنْ الْمَصَالِحِ الْعَامَّةِ لَا يَتَوَلَّاهَا الْآحَادُ وَيُغْتَفَرُ جَهَالَةُ الْعُمْرِ لِأَنَّ الْمَقْصُودَ الْقِتَالُ عَلَى مَا يُتَّفَقُ   الشَّرْحُ قَوْلُهُ : ( وَيَصِحُّ اسْتِئْجَارُ ذِمِّيٍّ ) أَيْ كَافِرٍ مُطْلَقًا خِلَافًا لِلْإِمَامِ مَالِكٍ وَأَبِي حَنِيفَةَ وَتَصِحُّ بِلَفْظِ الْمُصَالَحَةِ وَتَنْفَسِخُ بِإِسْلَامِهِ وَبِالصُّلْحِ عَلَى تَرْكِ الْقِتَالِ قَالَهُ شَيْخُنَا ،(حاشیتا قیلوبي وعمیرة/ج۱۵/ص۲۷۷) دشوافعورح له نظره دمسلمانانو دامام لخوا به یې اجاره کول صحت لري ،ځکه چې امام یوخو تام واک لري، بل جهادي مسایل یوه نوع دقیق نظر او اجتهاد ته اړتیا لري او ددې صلاحیت له امام المسلمین سره وي . البته( دحنفي مذهب معتمدې فتاوی الشامیه ) داسې عبارتونه لیکلې: چې ترې دمسلمان اجیر یا جهاد ته داجاره کړای شوي مسلمان دغنیمت سهم   معلومیږي ،ددې عبارت نه چې وروسته به یې رانقل کړو، داسې ښکاري چې کله کوم څوک جهاد ته په اجاره شي او جهادته لاړشي، نو داجاري عوض (رضیخه )او له غنیمت څخه خپله برخه یا سهم دواړه نشي اخستلای ،بلکې چې کله جنګ کې ګډون وکړي ، له غنیمت څخه به ورته سهم ورکول کیږي او رضیخه نه شي ورکول کیدای ،داهل ذمه ،ماشوم ،مریي ،ښځې ،لیوني ،معتوه او مکاتب پرخلاف ،چې که دوئ په جنګ عملا ً برخه هم واخلي او پکې شریک شي ،بیا به هم دغنیمت سهم نشي اخستلای بلکې (رضیخه )به ورکول کیږي ((. [ تَنْبِيهٌ ] اقْتَصَرَ الْمُصَنِّفُ عَلَى الْمَذْكُورِينَ ; لأَنَّ الأَجِيرَ لا يُسْهَمُ لَهُ وَلا يُرْضَخُ لِعَدَمِ اجْتِمَاعِ الأَجْرِ وَالنَّصِيبِ مِنْ الْغَنِيمَةِ إلا إذَا قَاتَلَ فَإِنَّهُ يُسْهَمُ لَهُ بَحْرٌ أَيْ بِخِلافِ الْمَذْكُورِينَ , فَإِنَّهُمْ إذَا قَاتَلُوا يُرْضَخُ وَلا يُسْهَمُ لَهُمْ ......))(ردالمحتار علی الدرالمختار/ج۱۶/ص۵). دې فوق الذکرفتاوی حاشیه کې چې څومره معلومیږي، دمسلمان اجیر حکم ترې څرګند دی ، نه دکافر اجیر! ځکه دکافر اجیر لپاره په غنیمت کې برخه نشته ،بلکې دهغه لپاره صرف رضیخه ده (یعنې له سهم څخه کمه برخه )اودلته په غنیمت کې دده دسهم خبره شوي، نو دلته به مسلمان اجیر ترې مراد وي . .حوالي دادي : (نهاية المحتاج 8 / 62 ، 63 وما بعدها ).(1)ابن عابدين 3 / 235 ، والمبسوط 10 / 33 ، وفتح القدير 5 / 242 ، 243 والحطاب 3 / 352 ، والمدونة 3 / 40 ، ومغني المحتاج 4 / 221 ، وروضة الطالبين 10 / 239 ، والمغني 8 / 414 ، وكشاف القناع 3 / 48 .)  


Read More...

خــــــپله ژبه هم کل...

10 اپریل 2014

  عن سهل بن سعدرضی الله تعالی عنه قال قال رسول الله صلی الله علیه وسلم ،من یضمن لی مابین لحییه ومابین رجلیه اضمن له الجنة (رواه البخاري مشکوة ۴۱۱)   ژباړه : دسعد زوی سهل رضی الله تعالی عنه وایې :چې دخدای رسول صلی الله علیه وسلم وفرمایل :څوک چې ماته دهغه څه ضمانت راکړي چې ددؤژاموترمینځ یې ده (یعنې دژبي ) اودهغه شیئ چې ددؤپښوترمینځ یې ده (یعنې دفرج) نوزه یې دجنت ضامن یم ،   تشریح : له دي مبارک حدیث څخه معلومه شوه چې ددې دوشیانوحفاظت ډیرمهم دی،څوک چې یې ساتنه وکړي دخدای رسول صلی الله علیه وسلم یې دجنت ضمانت اخستی ،په یوبل مبارک حدیث کې دي ،چې رسول الله صلی الله علیه وسلم یوه ورځ خپلوصحابه کراموته وویل :تاسوپوهیږئ چې جنت ته ترټولوزیات داخلونکی شیئ کوم دی؟ اوبیایې په خپله جواب ورکړاوارشادیې وفرمایل :له خدایه ویریدل ،اوښه اخلاق خپلول !،(ترټولوزیات جنت ته داخلونکي شیان دي ) اوبیایې وفرمایل: آیاتاسوپوهیږئ چې دانسانانودوزخ ته ترټولوزیات داخلونکی شیئ څه دی؟ اوبیایې خپله جواب ورکړچې ترټولوزیات دوزخ ته داخلونکي شیان ژبه اودانسان شرمګاه ده ! دژبې اوشرمګاه ګناه ډیري خطرناکي دي اوددوزخ داخلیدوته رسونکي دي ،لکه په دغه مبارک حدیث کې چې بیان شول ، ډیرداسي کسان زموږپه ټولنه کې شته چې هغوئ خودشرمګاه ساتنه اوحفاظت کوي ،ولي دژبې په ساتنه کې بیاډیرکم همته اوبې فهمه وي،ځکه خواړینه ښکاري چې دژبې په حفاظت باندي لږپه تفصیل خبره وکړو دانسان په بدنې جوړښت کې یوه هم ژبه ده ،لیکن دبدن دنوروغړوپه نسبت خاص اهمیت لري ،ځکه همداژبه ده چې په انسان کې هم ترټولوبهتره اوهم ترټولوبدشیئ دی ،دلوی څښتن ذکرپه ژبه سره کیږي ،کلمه ورباندي ویله کیږي ،دقرآن تلاوت ورباندي کیږي ،دخیرخبري اوداسي نورډیردخیرکارونه دي چې موږیې دژبې له لاري سرته رسوو،اودبدن په نوروغړوچې هم کوم دخیرکارسرته رسیږي په هغه کې ضرورڅه ناڅه دژبې برخه وي، خوددي برعکس همداژبه ده چې یوڅوک ورباندي دکفرکلمه وایې ،شرکیه الفاظ وایې ،یومسلمان ته ورباندي ښکنځل کوي ،دیومسلمان غیبت ،چغلي ،ورباندي کیږي ،اودرواغ ،اوداسيی نورپه سلهاؤ ګناهونه ورباندي کیږي ، نوځکه دژبې ساتنه خورااړینه اوضروري ده ،دبخاري شریف په یوبل مبارک حدیث کې دي ،چې دخدای سپیڅلي رسول صلی الله علیه وسلم وفرمایل : بیشکه انسان کله دخدای جل جلاله درضامندي لپاره داسي کلمه ترخوله وباسي چې دده ورته فکرهم نه وي ،اوالله جل جلاله دهغه درجې ورباندي لوړوي، اوکله بیادخدای جل جلاله دناراضتیالپاره په ژبه داډول کلمه ووایې چې له کبله یې دوزخ ته لاړشي ،اودده ورته فکرهم نه وي، دمشکوة شریف په یوبل مبارک حدیث کې دي چې انسان دخپلې ژبې له لاسه دومره زیات ښوئیږي چې دپښوله کبله هم دومره نه ښوئیږي ، اوپه ترمذي شریف کې ،حضرت ابوسعیدخدري رضی الله تعالی عنه څخه روایت دی ،چې رسول الله صلی الله علیه وسلم وفرمایل چې :کله سهارشي نودبدن ټول غړي په ډیره عاجزي سره ژبې ته ووایې چې زموږپه باره کې له الله وویریږه ځکه موږټول تاپوري تړلي یو،(یعنې زموږدخیراوعافیت ،درداوتکلیف په تاپوري تړلی )نوکه ته سالمه شي موږبه هم سالم یو،اوکه ته کږه شي نوموږبه هم کاږه شو،یعنې بیابه ټولوته دهغه سزاورکوله کیږي ، ځکه خوښکنځل ژبه وکړي اوګوټ په سرلګیږي ، په ترمذي شریف کې دي چې حضرت عقبه بن عامررضی الله تعالی عنه فرمایې : چې ماله رسول الله صلی الله علیه وسلم سره ملاقات وکړ،اوعرض مې ورته وکړچې نجات په څه کي دی ،نوهغه صلی الله علیه وسلم وفرمایل: چې خپله ژبه په کنټرول کې ساته ،اوپه خپل کورکې یې په خپل ځای کیږده ،(یعنې ډیروخت په خپل کورکې اوسه ،له کوره ډیرمه راوزه ،ځکه دباندي ډیري زیاتي فتنې دي،)اوپخپلوګناهونوژاړه ، دترمذي شریف په یوبل روایت کې بیاله حضرت سفیان بن عبدالله ثقفی رضی الله تعالی عنه څخه روایت دي هغه فرمایې : چې مارسول الله صلی الله علیه وسلم ته وویل : چې ته په ماباندي ترټولوزیات په څه ویریږي ،؟ نودخدای رسول صلی الله علیه وسلم خپله مبارکه ژبه ونیوله اوویې فرمایل : ترټولوزیات دهمدي ویره ده ، له دغوټولوحدیثونوڅخه معلومه شوه چې دژبې ساتنه څومره ضروري ده ،په ټولومسلمانووروڼواوخویندوباندي لازمي ده چې دخپلي ژبې ساتنه وکړي،اوکوشش دي وکړي چې په ذکراوتلاوت اونیکوخبروباندي خپله ژبه عادت کړي ، دترمذي شریف په یوه حدیث کې دي چې رسول الله صلی الله علیه وسلم وفرمایل : دخدای جل جلاله له ذکره ماسوا ډيری خبري خبري مه کوئ ،ځکه له دخدای جل جلاله له ذکره پرته ډیري خبري زړه سختوي ،اوهغه انسان چې په زړه سخت وي هغه له خدایه ډیرلیري وي ، دترمذي په یوبل مبارک حدیث کې دي چې رسو ل الله صلی الله علیه وسلم وفرمایل: چې دانسان هره خبره دهغه لپاره وبال ده مګرهغه خبري چې دنیکیودامر،اوله بدیودراګرزولولپاره وشي ،اویادخدای جل جلاله ذکروشي ، نوپکارده چې موږبایدله بیکاره اوله ټولوهغوخبروڅخه ځان وساتوچې زموږددین اودنیاپه ګټه نه راځې ،په موږپسي هره خبره اوهرکارلیکل کیږي اوبیابه یې حساب راسره کیږي ،لکه دسورة انفطارپه دي آیة مبارکه کې چې لوی خدای جل جلاله فرمایې: وان علیکم لحافظین ،کراماکاتبین یعلمون ماتفعلون ، ژباړه : بیشکه په تاسوباندي زموږله لوري نګرانان شته ،چې کرام کاتبین(دوي ملکي) دي په هرهغه څه چې تاسویې کوئ خبري دي ، اودبخاري شریف په یوه روایت کې له حضرت عبدالله بن عمررضی الله تعالی عنه څخه روایت دی چې رسول الله صلی الله علیه وسلم وفرمایل: من کان یؤمن بالله والیوم الآخرفلیقل خیرااولیصمت ، ژباړه : هغه څوک چې په الله جل جلاله اوقیامت په ورځ ایمان لري نودخیرخبره دي کوي اویادي هم خاموشه شي، دمشکوة شریف په یوه حدیث کې راغلي ،چې حضر ت عمران بن حطان رضی الله تعالی عنه بیان کوي چې زه دحضرت ابوذرغفاري رضی الله تعالی عنه په خدمت کې حاضرشوم ،هغه په مسجدکې یواځې ناست ؤ،ماورته وویل : ای ابوذره ! ولي داسي یواځې ناست یې ؟ هغه راته وویل : چې ماله سپیڅلی رسول صلی الله علیه وسلم څخه اوریدلي چې ویل یې : تنهایې له بده ملګري ډیره ښه ده ،(یعنې له بدسړي سره له کیناستلو)اوښه ملګری ،بیاترتنهایې ډیرښه ده ،اودخیرخبري بیاترخاموشي ښه ده ،اوپټه خوله کیناستل بیاتردي ښه دي چې سړی ترخوله کومه بده خبره باسي، له دي روایتونواوحدیثونومعلومه شوه چې دژبې آفات ډیردي ،دډیروخلګواوبیاپه خاص ډول دمیرمنوداعادت وي چې هسي بیځایه خبري کوي ،ددنیاپه هغه خبروکې هم ګډي وي چې نه کومه دینې اونه هم دنیایې فایده ورباندي مرتبه وي ،بلکه ډیرځله په داسي خبروکولوسره په لویوګناهونوکې راګیرشي ،اوترټولو بیخونده ګناه هم دژبې ده ،چې یوانسان ورباندي اخته وي ،اوداهم ژبه ده چې یوانسان یې له کبله جنت ته هم تلای شي اودوزخ ته هم ځکه خوپښتانه وایې : خپله ژبه هم کلاده هم بلا هغه بې خونده ګناهونه چې په ژبه سره کیږي یوڅویې په لاندينې ډول دي ، لمړی – دروغ ویل       ـــ۲ــ لعنت ویل ــ ۳ــ چغلي کول ـــ۴ـــ ښکنځل کول ــ۵ـــ غیبت کول ــ۶ــ په چاپوري مسخري کول ــ۷ــ دروغجنې وعدي کول ــ۸ــ په دروغوقسم کول ــ۹ــ په دروغوګواهې ورکول ــ ۱۰ــ دنورودخندالپاره ټوکي کول ـ ۱۱ ــ غلطې غزلي ویل ــ۱۲ــ دیوچامخامخ صفت کول ،ــ۱۳ـ دیوچاغلط تعریف کول ــ۱۴ــ دکافر اوفاسق تعریف کول ــ۱۵ــ جنجال کول ـــ ۱۶ ــ فحش خبري کول ـــ۱۷ ــ یومسلمان ته کافرویل ــ۱۸ــ دچاپه غم خوشحاله کیدل ــ ۱۹ ــ دیوچاپیښې کول ـــ ۲۰ ـــ چاته طعنه ورکول   لوی خدای جل جلاله دی موږټولوته دنیکوویلواوکولوتوفیق راپه برخه کړي ، آمین


Read More...

مسنـــــــونـــي دع...

10 اپریل 2014

بسم الله الرحمن الرحیم الحمد لله و الصلاة و السلام على رسول الله , أمابعد : پدې ليکنه کې مو لاندې دعاګانې را ټولې کړي دي : ۱ - د سهار او ماښام دعاګانې .   ۲- سيد الاستغفار . ۳- د سهار او ماښام له لمانځه نه وروسته دعاګانې .                                     ۴  - د شپې او ورځې دعاګانې .                                                                                      ۵ - د خوب ، او له خوب نه د را پورته کېدلو دعاګانې .                                                         ۶- د جامو اغوستلو او وېستلو دعاګانې .                                         ۷- د ډوډۍ د وخت دعاګانې .                                                                                                             ۸- د مجلس د ختمېدو دعا .                                                                                    ۹- له کور نه د وتلو او ننوتلو دعا .                                         ۱۰ مسجد ته د ننوتلو او را وتلو دعا   .                                      ۱۱-تشناب ته د ننوتلو او راوتلو دعا . ۱۲ - د کور والي دعا .                       ۱۳ - د اودس د پيل او پای دعا .                                             ۱۴ -له قرض او غمونو نه د خلاصون دعا   .                                                                          ۱۵ - له جادو ، پېريانو او شيطانانو نه د خلاصون دعا   .                                                ۱۶ - د مصيبت ځپلي د ليدلو دعا .                                                       ۱۷ - د سفر او رخصتېدو دعاګانې   .                                                        ۱۸ -په بازار کې د يوې دعا ډېر ثواب   . ۱۹ - د اذان جواب .                       ۲۰ - له اذان نه وروسته دعا   .                                                         ۲۱ - له اذان نه وروسته د مشهورې دعا الفاظ . د حفاظت دعاګانې : له عثمان بن عفان رضي الله عنه څخه روايت دی چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : څوک چې هر سهار او هر ماښام درې وارې : بسم اللهِ الذِيْ لَا يَضُرُّ مَعَ اِسْمِهِ شَيْءٌ فِي الْأَرْضِ وَ لَا فِي السَّمَاءِ وَ هُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ ، اووايي - نو هېڅ شی به ضرر ورته ونه رسوي . ( ترمذي ) په مسند احمد کې راغلي دي چې : کوم ناڅاپه آفت به پرې رانشي . له انس بن مالک رضي الله عنه څخه روايت دی چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : څوک چې له کور نه اوځي او دا دعا اووايي چې : (بِسْمِ اللَّهِ تَوَكَّلْتُ عَلَى اللَّهِ لاَ حَوْلَ وَ لاَ قُوَّةَ إِلاَّ بِاللَّهِ ) نو ده ته به ( د الله تعالی له لوري ) اوويل شي ( يعنې يوه ملايکه به آواز ورته وکړي چې ای د خدای بنده !) : تاته سمه لاره در اوښودل شوه ، او ستا مشکلات حل کړی شو ، او د د ښمنانو له ضرر څخه وساتل شوې ، او شيطانان هم ور څخه لرې شي . يو بل شيطان ( به ) دې شيطان ته وايي چې څنګه به هغه انسان ته ضرر ورسوې ( بې لارې به يې کړې ) چې هغه ته ( دالله له لوري ) لاره وښودل شوه ، او مشکلات يې حل کړی شو ، او د دښمنانو له شر څخه په امان شو . ( أبوداود ، ترمذي ، نسائي ) د سهار او ماښام دعاګانې :      له هر آفت او مصيبت نه د خلاصون دعا : له عثمان بن عفان رضي الله عنه څخه روايت دی چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : څوک چې هر سهار او هر ماښام درې وارې : بسم اللهِ الذِيْ لَا يَضُرُّ مَعَ اِسْمِهِ شَيْءٌ فِي الْأَرْضِ وَ لَا فِي السَّمَاءِ وَ هُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ ، اووايي - نو هېڅ شی به ضرر ورته ونه رسوي . ( ترمذي ) په مسند احمد کې راغلي دي چې : کوم ناڅاپه آفت به پرې رانشي .               د لړم او نورو له چيچلو نه د خلاصون دعا : سُهَيْل بن ابي صالح له ابوهريره رضي الله عنه څخه روايت کوي چې رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : څوک چې د شپې درې وارې دا دعا اووايي : أَعُوْذُ بِكَلِمَاتِ اللهِ التَّامَّاتِ مِنْ شَرِّ مَا خَلَقَ  نو د کوم شي چيچل به ضرر ورته ونه رسوي . سهيل وايي چې : زمونږ کورنۍ دا دعا زده کړې وه ، او هر شپه به يې ويله ، بيا زمونږ د کور يوه نجلۍ لړم وچيچله خو هېڅ د درد احساس يې ونکړو ( مسند أحمد )                                                                             عن سهيل بن أبي صالح عن أبيه عن أبي هريرة قال : قال النبي صلى الله عليه و سلم : من قال إذا أمسى ثلاث مرات : أعوذ بكلمات الله التامات من شر ما خلق -لم تضره حُمة تلك الليلة. قال : فكان أهلنا قد تعلموها فكانوا يقولونها ، فلدغت جارية منهم فلم تجد لها وجعا ( مسند أحمد ) الحُمَة بالتخفيف : السَّمُّ وقد يُشَدّد وأنكره الأزهري ويُطْلَق على إبْرة العَقْرب للمُجاورة لأنّ السَّم منها يَخْرج ( النهاية في غريب الأثر للجزري )                                                                ثوابونه او د شهيد مرتبه : معقل بن يسار رضي الله عنه فرمايي چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : څوک چې سهار درې وارې   دا دعا اووايي : أعوذُ باللهِ السّميعِ الْعَلِيْمِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيْمِ ، بيا د سورت حشر آخري درې آيتونه اووايي نو الله جل جلاله به اويا زره ملايکې مقررې کړي چې تر ماښامه پورې دې کس ته درحمت دعاګانې وکړي ، او که پدې ورځ باندې مړ شي نو شهيد به وي ( يعنې الله تعالی به د شهيدانو مرتبه ورکړي ) او څوک يې چې ماښام اووايي نو همدومره ثواب لري .        ( ترمذي )                          د سورت حشر آخري درې آيتونه دادي : هُوَ اللَّهُ الَّذِي لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ عَالِمُ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ هُوَ الرَّحْمَنُ الرَّحِيمُ () هُوَ اللَّهُ الَّذِي لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ الْمَلِكُ الْقُدُّوسُ السَّلَامُ الْمُؤْمِنُ الْمُهَيْمِنُ الْعَزِيزُ الْجَبَّارُ الْمُتَكَبِّرُ سُبْحَانَ اللَّهِ عَمَّا يُشْرِكُونَ () هُوَ اللَّهُ الْخَالِقُ الْبَارِئُ الْمُصَوِّرُ لَهُ الْأَسْمَاءُ الْحُسْنَى يُسَبِّحُ لَهُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ () ( الحشر : ۲۲ ، ۲۳ ، ۲۴ ) د قيامت د خوښيو دعا : ابو سلام رضي الله عنه فرمايي چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : څوک چې سهار او ماښام درې وارې دا اوايي چې : رَضِيْتُ بِاللهِ رَبًّا وَ بِالْإِسْلَامِ دِيْنًا وَ بِمُحَمَّدٍ نَبِيًّا – نو دا بيا د الله تعالی ذمه ده چې د قيامت په ورځ به دا سړی خوشحاله کوي . ( ابن ماجه )ابو سعيد الخدري رضي الله عنه فرمايي چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : څوک چې دا اووايي نو د هغه لپاره جنت واجب شو .(ابوداؤد) سيد الاستغفار :                                                                                                             اَللّهُمَّ أَنْتَ رَبِّيْ لا إِلهَ إِلَّا أَنْتَ خَلَقْتَنِيْ وَ أَنَا عَبْدُكَ وَ أَنَا عَلَى عَهْدِكَ وَ وَعْدِكَ مَا اِسْتَطَعْتُ أَعُوْذُ بِكَ مِنْ شَرِّ مَا صَنَعْتُ أَبُوْءُ لَكَ بِنِعْمَتِكَ عَلَيَّ وَ أَبُوْءُ لَكَ بِذَنْبِيْ فَاغْفِرْ لِيْ فَإِنَّهُ لَا يَغْفِرُ الذُّنُوْبَ إِلَّا أَنْتَ . شداد بن اوس له رسول الله صلى الله عليه وسلم څخه روايت کوي چې : څوک چې دا ( دعا ) په يقين سره د ورځې اووايي او بيا( که ) په هغې ورځ له ماښام نه مخکې مړ شي نو دا کس به جنتي وي ، او که يې   د شپې اووايي او بيا ( که ) په هغې شپه له سهار نه مخکې مړ شي ، نو دا کس به جنتي وي . ( بخاري ) د ترمذي په روايت کې راغلي چې : د دې کس لپاره جنت واجب شو . عن شداد بن أوس رضي الله عنه : عن النبي صلى الله عليه و سلم قال : سيد الاستغفار أن تقول اَللّهُمَّ أَنْتَ رَبِّيْ لا إِلهَ إِلَّا أَنْتَ خَلَقْتَنِيْ وَ أَنَا عَبْدُكَ وَ أَنَا عَلَى عَهْدِكَ وَ وَعْدِكَ مَا اِسْتَطَعْتُ أَعُوْذُ بِكَ مِنْ شَرِّ مَا صَنَعْتُ أَبُوْءُ لَكَ بِنِعْمَتِكَ عَلَيَّ وَ أَبُوْءُ لَكَ بِذَنْبِيْ فَاغْفِرْ لِيْ فَإِنَّهُ لَا يَغْفِرُ الذُّنُوْبَ إِلَّا أَنْتَ . قال ومن قالها من النهار موقنا بها فمات من يومه قبل أن يمسي فهو من أهل الجنة ومن قالها من الليل وهو موقن بها فمات قبل أن يصبح فهو من أهل الجنة . ( رواه البخاري ، و الترمذي إلا أنه قال : لا يقولها أحدكم حين يمسي فيأتي عليه قدر قبل أن يصبح إلا وجبت له الجنة ولا يقولها حين يصبح فيأتي عليه قدر قبل أن يمسي إلا وجبت له الجنة . د سهار او ماښام له لمانځه نه وروسته دعاګانې : له دوزخ نه خلاصون : له مسلم بن حارث رضي الله عنه   څخه روايت دی چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : چې د ماښام له لمانځه نه را وګرځې نو نو ۷ اوه وارې دا دعا وايه چې : ( اللَّهُمَّ أَجِرْنِى مِنَ النَّارِ ) ( ای الله ما له اور څخه وساته ) نو که پدې شپه باندې مړ شې ، نو د دوزخ له اور څخه به بچ شې . او چې د سهار لمونځ دې وکړو نو هم همداسې وايه ، نو که پدې ورځ باندې مړ شې ، د دوزخ له اور څخه به بچ شې . ( أبوداؤد )   لس لکه نېکۍ : له عبد الرحمن بن غَنْم رضي الله عنه روايت دی چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : څوک چې د سهار او ماښام له لمانځه نه وروسته ، په داسې حال کې چې پښې يې نه وي را ټولې کړي – لس وارې دا دعا اووايي : لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ ، لَهُ الْمُلْكُ وَ لَهُ الْحَمْدُ بِيَدِهِ الْخَيْرُ يُحْيِي وَيُمِيتُ وَ هُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ – نو په هر وارې به لس نېکۍ ورته وليکل شي ، او لس ګناهونه به يې ( له عمل نامې څخه ) لرې کړی شي ، او لس درجې به يې پورته شي ، او له هر بد شي نه به په امان وي ، او له شيطان نه به هم په امان وي ، او له شرک نه پرته بله ګناه به هغه نه هلاکوي ، او هغه به له ټولو خلکو نه غوره وي .                            هو ، که کوم بل کس له ده نه هم کومه غوره دعا ويلي وي . ( مسند أحمد )   له هر لمانځه نه وروسته تسبيحات : ابوهريره رضي الله عنه فرمايي چې ابوذر ( رضي الله عنه ) : رسول الله صلی الله عليه وسلم ته اوويل چې : ای د خدای رسوله ! مالداره خلکو ډېر ثوابونه وګټل ، ( له مونږ نه مخکې شول ) هغوی هم زمونږ غوندې لمونځ کوي ، زمونږ غوندې روژې نيسي ، خو هغوی مالونه لري ، هغه خيراتوي ، او له مونږ سره څه نشته چې مونږ يې خيرات کړو . رسول الله صلی الله عليه وسلم ورته اوفرمايل : ای ابوذر ! زه داسې کليمي درته ونه ښيم چې ته يې اووايي ، نو په مخکنيو پسې به ور ورسېږې ، او وروستني به په تا پسې ونه رسېږي . هغه ورته اوويل : هو ، ای د خدای رسوله ! رسول الله صلی الله عليه وسلم ورته اوفرمايل : له هر لمانځه نه وروسته ۳۳ وارې سبحان الله ، ۳۳ وارې الحمد لله ، ۳۳ وارې الله أکبر ، او په آخر کې لا إله إلا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيْكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَ لَهُ الْحَمْدُ وَ هُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٍ . وايه . ( شعب الإيمان للبيهقي ) له كعب بن عجره رضي الله عنه څخه روايت دی چې : څوک چې له هر لمانځه نه وروسته 33 وارې سبحان الله ، ۳۳ الحمد لله ، ۳۴ وارې الله أکبر اووايي نو هغه به نامراده نه شي . ( شعب الإيمان للبيهقي ) مسئله : له لمانځه نه وروسته د الله أکبر په هکله دوه روايتونه دي ، اول ۳۳ وارې او په څلور دېرشم وارې به لا إله إلا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيْكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَ لَهُ الْحَمْدُ وَ هُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٍ وايي ، لکه د أبوذر رضي الله عنه روايت . دوهم – الله أکبر به هم څلور دېرش وارې وايي ، لکه د کعب رضي الله عنه روايت . پدې دواړو کې چې په هر طريقه باندې څوک عمل وکړي سمه ده . او د نقشبنديه طريقې مشايخ فرمايي چې : له لمانځه نه وروسته به دواړه يوځای کوي ، داسې چې الله أکبر به ۴۴ وارې وايي او په آخر کې به لا إله إلا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيْكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَ لَهُ الْحَمْدُ وَ هُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٍ . وايي . چاته چې کوم اسانه وي عمل دې پرې وکړي .   د شپې او ورځې دعاګانې :   د خوب او له خوب نه د را پورته کېدلو دعا : حذيفه رضي الله عنه فرمايي چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم به چې د شپې په خپله بستره باندې څملاستلو نو ( د قبلې خواته به يې مخ واړولو او راسته ) لاس به يې د مخ لاندې کېښود ، بيا به يې دا دعا ويله : ( اَللّهُمَّ بِاِسْمِكَ أَمُوْتُ وَ أَحْيَا ) . او چې له خوب نه به را پورته شو – نو دا دعا به يې ويله : ( اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذِيْ أَحْيَانَا بَعْدَ مَا أَمَاتَنَا وَ إِلَيْهِ النُّشُوْرُ ) ( بخاري ) او عائشه رضی الله عنها فرمايي چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : څوک چې له خوب نه د را پورته کېدلو په وخت کې دا اووايي چې : ( لا إله إلا اللهُ وَحْدَهُ لَاشَرِيْكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ يُحْيِيْ وَ يُمِيْتُ وَ هُوَ عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٍ ) نو الله تعالی به د ده ټول ګناهونه وبخښي ، که څه هم ګناهونه يې د سمندر د زګ هومره ( زيات ) وي . ( ابنُ السُّنِّيْ )   په خوب کې د وېرېدلو دعا : رسول الله صلی الله عليه وسلم فرمايي : څوک چې په خوب کې اووېرېږي نو دا ( دعا ) دې اووايي : ( أَعُوْذُ بِكَلِمَاتِ اللهِ التَّامَّاتِ مِنْ غَضَبِهِ وَ عِقَابِهِ وَ شَرِّ عِبَادِهِ وَ مِنْ هَمَزَاتِ الشَّيْطَانِ وَ أَنْ يَحْضُرُوْنَ ) نو ( هېڅه به هم ) ضرر ورته ونه رسوي . عبد الله بن عَمْرو بن العاص رضي الله عنه به خپلو بالغو اولادونو ته دا دعا ور زده کوله او نابالغو ته به يې په يوه کاغذ کې وليکله او په غاړه کې به يې ور واچوله ( ترمذي ) عن عمرو بن شعيب عن أبيه عن جده : أن رسول الله صلى الله عليه و سلم قال إذا فزِعَ أحدكم في النوم فليقل : أَعُوْذُ بِكَلِمَاتِ اللهِ التَّامَّاتِ مِنْ غَضَبِهِ وَ عِقَابِهِ وَ شَرِّ عِبَادِهِ وَ مِنْ هَمَزَاتِ الشَّيْطَانِ وَ أَنْ يَحْضُرُوْنَ ، فإنها لن تضره ، قال : و كان عبد الله بن عمرو يعلمها من بلغ من ولده و من لم يبلغ منهم كتبها في صك ثم علقها في عنقه .           ( رواه الترمذي وقال : حسن غريب ) قال الشيخ عبد الحق الدهلوي في اللمعات : هذا هو السند في ما يعلق في أعناق الصبيان من التعويذات . . . و أما تعليق الحرز و التمائم مما كان من رسوم الجاهلية فحرام بلا خلاف انتهى ( تحفة الأحوذي )   33 وارې سبحان الله ۳۳ الحمد لله ۴۳ وارې الله أکبر : حضرت علي رضي الله عنه فرمايي چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم فاطمې ( رضي الله عنها ) ته اوويل چې د ويده کېدو په وخت کې 33 وارې سبحان الله ۳۳ وارې الحمد لله ۴۳ وارې الله أکبر واياست .       ( مستدرک ) عن علي بن أبي طالب رضي الله عنه قال : أتانا رسول الله صلى الله عليه و سلم فوضع رجله بيني و بين فاطمة رضي الله عنها فعلمنا ما نقول إذا أخذنا مضاجعنا فقال : يا فاطمة إذا كنتما بمنزلتكما فسبحا الله ثلاثا و احمدا ثلاثا و ثلاثين و كبرا أربعا و ثلاثين قال علي : و الله ما تركتها بعد فقال له رجل كان في نفسه عليه شيء و لا ليلة صفين قال علي : و لا ليلة صفين)  رواه الحاکم في المستدرك , وقال : صحيح على شرط الشيخين ، وقال الذهبي :على شرط البخاري ومسلم )       د جامو اغوستلو او وېستلو دعا : له معاذ بن أنس رضي الله عنه څخه روايت دی چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : څوک چې نوې جامې واغوندي بيا دا دعا اووايي چې : ( اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذِيْ کَسَانِيْ هذَا الثَّوْبَ وَ رَزَقَنِيْهِ مِنْ غَيْرِ حَوْلٍ مِنِّيْ وَ لَا قُوَّةٍ ) نو د ده مخکني ګناهونه به وبخښل شي . ( ابنُ السُّنِّيْ ) له انس بن مالك رضي الله عنه څخه روايت دی چې : د پېريانو له سترګو نه د انسان د عورت د پټېدو طريقه داده چې : کوم مسلمان سړی ( يا ښځه ) کله خپلې جامې اوباسي نو دا ( دعا ) اووايي :   ( بِسْمِ اللهِ الَّذِيْ لَا إِلهَ إلّا هُوَ ) ( ابنُ السُّنِّيْ )   د ډوډۍ د وخت دعا ګانې : په ډوډۍ کې څو سنتونه دي : اول – ډوډۍ ته د ناستې په وخت کې تکيه نه وهل ، بلکه په يوه زنګون يا د التحيات په شکل کښېناستل ، او د ډوډۍ له شروع کېدو نه مخکې او وروسته لاسونه مينځل .   دوهم - د ډوډۍ په پيل کې بِسمِ اللهِ و بَرَكَةِ اللهِ   ويل او د اوبو څښلو نه وروسته الحمدُ لله ويل   . درېم – که ډوډۍ ، چای ، يا کتغ ګرم وي نو بايد چې د خولې په پوکي سره ساړه   نه کړی شي . څلورم – په درې ګوتو باندې خوراک کول . پنځم – مسلمان بايد دومره ډوډۍ اوخوري چې نس يې بلکل ډک نشي ، بلکه يوه برخه نس له ډوډۍ بله برخه د اوبو او درېمه د هوا لپاره پرېږدي ، هر وخت په ډک نس باندې ډوډۍ خوړل صحت ته هم تاوان کوي . شپږم – ډوډۍ هغه وخت اوخوري چې وږی شي .        رسول الله صلی الله عليه وسلم فرمايي چې : مونږ داسې قوم يو چې تر هغې ډوډۍ نه خورو تر څو چې وږي نشو ، او چې کله ډوډۍ خورو نو بيا ځانونه ډېر نه مړوو . اووم – د ډوډۍ په پای کې دا دعا ويل : الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِى أَطْعَمَنَا وَسَقَانَا وَ جَعَلَنَا مُسْلِمِينَ .     ابن عباس رضي الله عنه فرمايي چې : رسول الله صلی الله علیه وسلم اوفرمايل : ډوډۍ په بسم الله و بركة الله سره خورئ . ( المستدرک ) ابوسعيد رضي الله عنه فرمايي چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم به چې کله له ډوډۍ نه فارغ شو نو دا دعا به يې ويله : الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِى أَطْعَمَنَا وَسَقَانَا وَجَعَلَنَا مُسْلِمِينَ . ( أبوداؤد ) عن ابن عباس رضي الله عنهما : أن النبي صلى الله عليه و سلم قال : كلوا بسم الله و بركة الله ( رواه الحاکم في المستدرک ، کتاب الأطعمة ، و صححه الذهبي ) عَنْ أَبِى سَعِيدٍ الْخُدْرِىِّ أَنَّ النَّبِىَّ صلى الله عليه وسلم-كَانَ إِذَا فَرَغَ مِنْ طَعَامِهِ قَالَ : الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِى أَطْعَمَنَا وَسَقَانَا وَجَعَلَنَا مُسْلِمِينَ . ( رواه أبوداؤد و اللفظ له ، و الترمذي و النسائي ، و ابن ماجه ) د مجلس د ختمېدو دعا : ابو برزه اسلمي رضي الله عنه فرمايي چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم به چې کله له مجلس نه د پورته کېدلو اراده وکړه نو په آخر کې به يې دا ( دعا ) ويلې : سُبْحَانَكَ اللَّهُمَّ وَبِحَمْدِكَ أَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ أَسْتَغْفِرُكَ وَ أَتُوبُ إِلَيْكَ . او فرمايل يې چې : په مجلس کې چې څه کېږي دا دهغې کفاره ده . ( أبوداؤد ) له كور نه د وتلو او ننوتلو دعا : له انس بن مالک رضي الله عنه څخه روايت دی چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : څوک چې له کور نه اوځي او دا دعا اووايي چې : (بِسْمِ اللَّهِ تَوَكَّلْتُ عَلَى اللَّهِ لاَ حَوْلَ وَ لاَ قُوَّةَ إِلاَّ بِاللَّهِ ) نو ده ته به ( د الله تعالی له لوري ) اوويل شي ( يعنې يوه ملايکه به آواز ورته وکړي چې ای د خدای بنده !) : تاته سمه لاره در اوښودل شوه ، او ستا مشکلات حل کړی شو ، او د د ښمنانو له ضرر څخه وساتل شوې ، او شيطانان هم ور څخه لرې شي . يو بل شيطان ( به ) دې شيطان ته وايي چې څنګه به هغه انسان ته ضرر ورسوې ( بې لارې به يې کړې ) چې هغه ته ( دالله له لوري ) لاره وښودل شوه ، او مشکلات يې حل کړی شو ، او د دښمنانو له شر څخه په امان شو . ( أبوداود ، ترمذي ، نسائي )   مسجد ته د ننوتلو او راوتلو دعا : سنت طریقه داده چې مسجد ته د ننوتلو په وخت کې اول ښۍ پښه داخله شي ، او د راوتلو په وخت کې اول چپه پښه له مسجد څخه را اووېستل شي . خو دا هم سنت دی چې اول دې د ښۍ پښې بوټ څپلۍ يا پڼه واغوستل شي ، نو د دې لپاره که داسې وشي چې له مسجد نه د راوتلو په وخت کې اول چپه پښه را اوباسې خو يواځې په بوټ يا څپلۍ يې له پاسه څخه کېږدي ، بيا د ښۍ پښې بوټ يا څپلۍ واغوندي ، نو په دواړو سنتونو به عمل وشي . ما خپل شيخ محترم دوکتور عبد الرزاق اسکندر حفظه الله د جامعة العلوم العلوم الإسلامية , بنوري ټاون ، کراچۍ ، له مسجد نه د راوتلو په وخت کې څو وارې په همدې طريقه ليدلی دی . له ابو اُسيد رضي الله عنه څخه روايت دی چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : چې کله ستاسو کوم کس مسجد ته داخلېږي نو دا ( دعا ) دې وايي : ( اللَّهُمَّ افْتَحْ لِى أَبْوَابَ رَحْمَتِكَ ) . او چې له مسجد څخه را اوځي نو دا ( دعا ) دې وايي : ( اللَّهُمَّ إِنِّى أَسْأَلُكَ مِنْ فَضْلِكَ ) . ( مسلم )   تشناب ته د ننوتلو او وتلو دعا : انس بن مالک رضي الله عنه فرمایي چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم به چې تشناب ته ننوتلو نو دا دعا به يې ويله : ( بسم اللهِ ) ( اَللّهُمَّ إِنِّيْ أَعُوْذُ بِكَ مِنَ الْخُبُثِ وَ الْخَبَائِثِ ) . ( بخاري ) د بخاري په روايت کې بسم الله نشته ، دا د معمري په روايت کې شته ، دا روايت ابن حجر په فتح الباري او سيوطي په جمع الجوامع کې نقل کړی دی ، او د حصن المسلم مصنف سعيد بن علي سهوه کړې چې وايي : دا د سعيد بن منصور روايت دی . و الله اعلم . إذا دخلتم الغائطَ فقولوا بسمِ اللهِ أعوذُ باللهِ من الْخُبُثِ وَ الْخَبَائِثِ ( المعمرى فى عمل اليوم و الليلة عن أنس و صحح ) ( جمع الجوامع للسیوطي )                                       مسئله :هر وخت چې يو مسلمان خپل حاجت پوره کوي نو دا دعا به وايي ، په تشناب کې وي او که په بل ځای کې ، لکه مريض چې په کور کې په لوښي کې حاجت پوره کوي ، يا هم په صحرا کې ، خو فرق يې دادی چې : په تشناب کې به تشناب ته له ننوتلو نه مخکې دا دعا وايي ، او په نورو ځايونو کې د جامو له وېستلو ( کوزولو ) نه مخکې .         ( فتح الباري )                                                                                                                 و الكلام هنا في مقامين أحدهما هل يختص هذا الذكر بالأمكنة المعدة         لذلك ، لكونها تحضرها الشياطين كما ورد في حديث زيد بن أرقم في السنن ؟ أو يشمل حتى لو بال في إناء مثلا في جانب البيت ؟ الأصح : الثاني ما لم يشرع في قضاء الحاجة . المقام الثاني متى يقول ذلك ؟ فمن يكره ذكر الله في تلك الحالة يفصل : أما في الأمكنة المعدة لذلك فيقوله قبيل دخولها ، و أما في غيرها فيقوله في أول الشروع كتشمير ثيابه مثلا ، و هذا مذهب الجمهور . (فتح الباري )   له تشناب نه د وتلو دعا : غُفْرَانَکَ . اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذِيْ أَذْهَبَ عَنِّيْ الْأَذَى وَ عَافَانِيْ له تشناب نه د راوتلو په وخت کې بايد دا دعا اووايي . ( ابوداؤد , ابن السني ) عن عَائِشَةُ رضى الله عنها أَنَّ النَّبِىَّ صلى الله عليه وسلم-كَانَ إِذَا خَرَجَ مِنَ الْغَائِطِ قَالَ : غُفْرَانَكَ . ( سنن أبي داؤد ) عن أبي ذر رضي الله عنه قال : كان رسول الله صلى الله عليه وسلم إذا خرج من الخلاء قال : الحمد لله الذي أذهب عني الأذى و عافاني . ( عمل اليوم والليلة لابن السني ) له خپلې ښځې سره د کوروالي دعا : ابن عباس رضي الله عنه فرمايي چې :رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : څوک چې له خپلې ښځې سره يو ځای کېږي او دا دعا اووايي : ( بِاسْمِ اللهِ اَللّهُمَّ جَنِّبْنَا الشَّيْطَانَ وَ جَنِّبِ الشِّيْطَانَ مَا رَزَقْتَنَا ) نو كه له دې څخه کوم بچی ورکول کېږي ، هغه ته به ټول عمر شيطان ضرر ونه رسوي . ( بخاري )                                                                                            د اودس د پيل او پای دعا : د اودس له شروع کولو نه مخکې بايد بسم الله اووايي . بيا د اودس له ختمېدو نه وروسته دا دعا اووايي : أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلهَ إِلَّا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيْكَ لَهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَ رَسُوْلُهُ ، اَللّهُمَّ اجْعَلْنِيْ مِنَ التَّوَّابِيْنَ وَ اجْعَلْنِيْ مِنَ الْمُتَطَهِّرِيْنَ .       له عمر بن الخطاب رضي الله عنه څخه روايت دی چې :رسول الله صلی الله عليه اوفرمايل : څوک چې اودس وکړي ، او په سمه طريقه سره يې وکړي ، بيا دا ( دعا ) اووایي ، نو د جنت ۸ اته دروازې به ورته خلاصې کړی شي ، له کومې يې چې خوښه وي ، داخل دې شي .( ترمذي )   له قرض او غمونو نه د خلاصون دعا : ابوسعيد رضي الله عنه فرمايي چې : يوه ورځ رسول الله صلی الله عليه وسلم مسجد ته ننوتلو ، هغلته يې د انصارو يو سړی وليدلو چې ابواُمامه نومېدو ، رسول الله صلی الله عليه وسلم ورته اوفرمايل : ای ابوامامه ! څه خبره ده چې بې د لمانځه له وخت نه په مسجد کې ناست يې ؟ هغه ورته اوويل : ای د خدای رسوله ! غمونه دي راباندې او قرضونه . هغه ورته اوفرمايل : داسې يو کلام درته ونه ښيم چې کله يې اووايې نو غم دې در څخه لرې کړي او قرض دې هم ادا کړي ؟ هغه ورته اوويل چې : هو ای د خدای رسوله ! بيا يې ورته اوفرمايل : سهار او ماښام دا ( دعا ) وايه : اَللَّهُمَّ إِنِّى أَعُوذُ بِكَ مِنَ الْهَمِّ وَ الْحُزَنِ وَأَعُوذُ بِكَ مِنَ الْعَجْزِ وَ الْكَسْلِ وَ أَعُوذُ بِكَ مِنَ الْجُبْنِ وَالْبُخْلِ وَأَعُوذُ بِكَ مِنْ غَلَبَةِ الدَّيْنِ وَقَهْرِ الرِّجَالِ . ابو امامه وايي چې : بيا ما همدا سې وکړل نو الله تعالی زما غم لرې کړو او قرض يې راته ادا کړو . ( ابوداود )   له جادو پېريانو او شيطانانو نه د خلاصون دعا : قعقاع بن حکيم وايي چې : کعب به ويلې چې که دا څو کليمې نه وی چې زه يې وايم نو يهودانو به له ما څخه خر جوړ کړی وو ، ( کعب مخکې د يهودانو عالم وو بيا مسلمان شو ) چا ور څخه پوښتنه وکړه چې : هغه کومې کليمې دي ؟ هغه اوفرمايل : أَعُوذُ بِوَجْهِ اللَّهِ الْعَظِيمِ الَّذِي لَيْسَ شَيْءٌ أَعْظَمَ مِنْهُ وَبِكَلِمَاتِ اللَّهِ التَّامَّاتِ الَّتِي لَا يُجَاوِزُهُنَّ بَرٌّ وَلَا فَاجِرٌ وَبِأَسْمَاءِ اللَّهِ الْحُسْنَى كُلِّهَا مَا عَلِمْتُ مِنْهَا وَمَا لَمْ أَعْلَمْ مِنْ شَرِّ مَا خَلَقَ وَبَرَأَ وَذَرَأَ .          ( امام مالک ) دا دعا که يو وارې سهار او يو وارې ماښام اوويل شي نو سمه ده .
د مصيب ځپلي د ليدلو د وخت دعا : له عمر رضي الله عنه څخه روايت دی چې : رسول الله صلی الله علیه وسلم اوفرمايل : څوک چې کوم کس د تکليف او مصيبت په حال کې اوويني ، او دا دعا اووايي : ( اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذِيْ عَافَانِيْ مِمَّا اِبْتَلَاكَ بِهِ وَ فَضَّلَنِيْ عَلَى كَثِيْرٍ مِمَّنْ خَلَقَ تَفْضِيْلًا) نو دا کس به له هغه مصيبت څخه ټول عمر بچ وي . ( يعنې هغه مرض او مصيبت به په دې کس باندې نه راځي ) ( ترمذي ) فائده : د دې دعا برکت دادی چې انسان به له هر مصيبت او مرض څخه په امان وي .                                                                                                  د دعا ژباړه : د ستاينې او صفونو وړ دی هغه ذات چې زه يې له هغه مصيبت څخه خلاص کړم چې ته يې پرې مُبْتلا کړی يې ، او زه يې په ډېرو مخلوقاتو باندې غوره کړم .       د سفر دعا ګانې : چې کله څوک سفر ته روانېږي نو د رخصتېدلو پر مهال دې مخامخ کس ته دا دعا وکړي : اَسْتَوْدِکُمُ اللهَ الَّذِيْ لَا تَضِيْعُ وَدَائِعُهُ ( أحمد ، ابن ماجه ) او حاضر کس دې مسافر ته د رخصتېدو په وخت کې دا دعا کوي : (اَسْتَوْدِعُ اللهَ دِيْنَکَ وَ اَمَانَتَکَ وَ خَوَاتِيْمَ عَمَلِکَ. ( أحمد ، ترمذي ) بيا چې کله مسافر په ( موټر ، کشتۍ ، يا طياره ) کې په خپل ځای  ( سېټ ) باندې کښېنې نو درې وارې دې الله أکبر اووايي بيا دې دا دعا اووايي : (سُبْحَانَ الَّذِى سَخَّرَ لَنَا هَذَا وَمَا كُنَّا لَهُ مُقْرِنِينَ وَإِنَّا إِلَى رَبِّنَا لَمُنْقَلِبُونَ ) اَللَّهُمَّ إِنِّى أَسْأَلُكَ فِى سَفَرِنَا هَذَا الْبِرَّ وَ التَّقْوَى وَ مِنَ الْعَمَلِ مَا تَرْضَى ، اَللَّهُمَّ هَوِّنْ عَلَيْنَا سَفَرَنَا هَذَا ، اَللَّهُمَّ اِطْوِ لَنَا الْبُعْدَ ، اَللَّهُمَّ أَنْتَ الصَّاحِبُ فِى السَّفَرِ وَ الْخَلِيفَةُ فِى الأَهْلِ وَ الْمَالِ ) ( أبوداؤد ) او چې كله له سفر نه بېرته کور ته را ورسېږي نو دا دعا دې اووايي : آيِبُونَ تَائِبُونَ عَابِدُونَ لِرَبِّنَا حَامِدُونَ . ( أبوداؤد ) مسئله : چې کله په پورته ځای باندې خېژي نو الله أکبر دې وايي او چې کله بېرته را کوزېږي نو سُبْحانَ الله دې وايي ، رسول الله صلی الله عليه وسلم او د هغه لښکرو به همداسې کول ( أبوداؤد ) پدې هکله مونږ ته مفتي عبد المجيد دينپوري شهيد رحمة الله عليه په جامعة العلوم الإسلامية بنوري ټاون کراچۍ   کې ، د ترمذي شريف په درس کې فرمايلي وو چې : د پورته ختلو په وخت کې الله أکبر ويل ځکه چې الله جل جلاله ډېر لوی دی او شان يې ډېر لوړ دی ، نو چې انسان دا لږ پورته کېږي نو الله أکبر دې وايي چې تکبر پکې رانشي ، او د خدای لويي او عظمت يې په ياد وي . او د ښکته کېدلو په وخت کې سبحان الله ويل ، ځکه چې انسان خو لږ پورته وختلو خو اوس بېرته کوزېږي خو الله تعالی له دې څخه پاک دی ، هغه همېشه لوړ او د عظمت والا دی . مسئله : په سفر کې د ماسپښين مازديګر او ماسخوتن فرض لمونځونه دوه دوه رکعته کېږي ، او د سهار لمونځ پوره کېږي ، او د ماښام درې رکعته فرض پوره کېږي ، ځينې خلک د جهل له امله د ماښام لمونځ هم نيموي ، چې د افسوس خبره ده . د سهار له سنتو نه پرته د نورو سنتو په هکله حکم دادی چې : که وخت ورسره وي ، تکليف ورته نه وي او موټر ورته ولاړ وي نو سنت دې وکړي ، خو که داسې نه وي نو بيا دې سنت پرېږدي . ځينې جاهلان چې نيمه خبره يې اورېدلې وي ، په سفر کې خلک له سنتو څخه منع کوي ، چې بايد هوښياران يې سمون وکړي .   په بازار کې د يوې دعا ثواب : له عمر بن خطاب رضي الله عنه څخه روايت دی چې : رسول الله صلی الله علیه وسلم اوفرمايل : څوک چې په بازار کې دا ( کلمه ) اووايي : لا إِلَهَ إِلا اللَّهُ وَحْدَهُ لا شَرِيكَ لَهُ ، لَهُ المُلْكُ ، وَلَهُ الْحَمْدُ يُحْيِي وَيُمِيتُ ، وَهُوَ حَيٌّ لا يَمُوتُ بِيَدِهِ الْخَيْرُ ، وَ هُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ – نو الله تعالی به دې کس ته لس لکه نېکۍ وليکي ، او لس لکه ګناهونه به د ده له ( عمل نامې څخه ) لرې کړي ، او په جنت کې به يو کور ورته جوړ کړي . ( شرح السنة ) عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ ، عَنْ أَبِيهِ ، عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ، قَالَ : مَنْ قَالَ فِي سُوقٍ جَامِعٍ يُبَاعُ فِيهِ : لا إِلَهَ إِلا اللَّهُ وَحْدَهُ لا شَرِيكَ لَهُ ، لَهُ المُلْكُ ، وَلَهُ الْحَمْدُ يُحْيِي وَيُمِيتُ ، وَهُوَ حَيٌّ لا يَمُوتُ بِيَدِهِ الْخَيْرُ ، وَ هُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ، كَتَبَ اللَّهُ لَهُ أَلْفَ أَلْفِ حَسَنَةٍ ، وَ مَحَا عَنْهُ أَلْفَ أَلْفِ سَيِّئَةٍ ، وَبَنَى لَهُ بَيْتًا فِي الْجَنَّةِ . هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ ( شرح السنة للبغوي )   د اذان د اورېدو په وخت کې : د اذان د اورېدلو په وخت کې بايد اورېدونکی اذان کوونکي ته ځواب ورکړي ، داسې چې اذان کوونکی کوم ټکي وايي اورېدونکی دې هم هماغه ورسره وايي ، يواځې د حَيَّ عَلَی الصَّلَاةِ او حَيَّ عَلَی الْفَلَاحِ په ځواب کې دې لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلّا بِاللهِ الْعَلِيِّ الْعَظِيْمِ وايي ، او د سهار په اذان کې د اَلصَّلَاةُ خَیْرٌ مِنَ النَّومِ په ځواب کې دې اورېدونکی صَدَقْتَ وَ بَرَرْتَ وايي ، او د اِقامت د اورېدو په وخت کې دې هم هماغسې ځواب وايي ، يواځې د قَدْ قَامَتِ الصَّلَاةُ په ځواب کې دې اورېدونکی أَقَامَهَا اللهَ وَ أَدَامَهَا وايي .       له اذان نه وروسته دعا :                                                                                               له اذان نه وروسته دې دا دعا اووايي : اللَّهُمَّ رَبَّ هذِهِ الدَّعْوَةِ التَّامَّةِ ، وَ الصَّلاَةِ القَائِمَةِ ، آتِ مُحَمَّداً الوَسِيلَةَ ، وَ الفَضِيلَةَ وَ ابْعَثْهُ مَقَامَاً مَحْمُوداً الَّذِي وَعَدْتَهُ ، ( إنك لا تخلف الميعاد ) جابر رضي الله عنه فرمايي چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : څوک چې د اذان د اورېدو په وخت کې دا دعا اووایي نو د هغه لپاره زما شفاعت ثابت شو . ( بخاري ، بيهقي ) خو مشهوره دعا داده چې : اللَّهُمَّ رَبَّ هذِهِ الدَّعْوَةِ التَّامَّةِ ، وَ الصَّلاَةِ القَائِمَةِ ، آتِ مُحَمَّداً الوَسِيلَةَ ، وَ الفَضِيلَةَ ( و الدرجة الرفیعة ) وَ ابْعَثْهُ مَقَامَاً مَحْمُوداً الَّذِي وَعَدْتَهُ ، ( و ارزقنا شفاعته يوم القيامة ، إنك لا تخلف الميعاد ) . د دې دعا په هکله بايد اووايو چې دا هم له دې ټولو ټکو سره ثابته ده ، يواځې يو ټکی يې ما پيدا نکړی شو ، خو د هغې مرادف مو پيدا کړو ، و الحمد لله . له ( و الدرجة الرفیعة ) څخه پرته تر وَعَدْتَهُ پورې دعا د بخاري په روايت کې ده ، و ارزقنا شفاعته د دې ټکو روايت ما پيدا نکړو خو د ابو الدرداء رضي الله عنه له روايت څخه د دې مرادف ثابتېږي چې طبراني نقل کړی دی ، او إِنَّكَ لاَ تُخْلِفُ الْمِيعَادَ د جابر رضي الله عنه په روايت کې راغلی دی چې بيهقي نقل کړی دی . او ( و الدرجة الرفیعة ) د جابر رضي الله عنه په روايت کې راغلی چې ابن السني په عمل اليوم و الليلة کې نقل کړی دی . عن جابر رضي الله عنه :أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم قَالَ : مَنْ قَالَ حِيْنَ يَسْمَعُ النِّدَاءَ : اللَّهُمَّ رَبَّ هذِهِ الدَّعْوَةِ التَّامَّةِ ، وَالصَّلاَةِ القَائِمَةِ ، آتِ مُحَمَّداً الوَسِيلَةَ ، وَالفَضِيلَةَ ، وَابْعَثْهُ مَقَامَاً مَحْمُوداً الَّذِي وَعَدْتَهُ ، حَلَّتْ لَهُ شَفَاعَتي يَوْمَ القِيَامَةِ .(رواه البخاري) . عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم :مَنْ قَالَ حِينَ يَسْمَعُ النِّدَاءَ : اللَّهُمَّ إِنِّى أَسْأَلُكَ بِحَقِّ هَذِهِ الدَّعْوَةِ التَّامَّةِ وَالصَّلاَةِ الْقَائِمَةِ آتِ مُحَمَّدًا الْوَسِيلَةَ وَالْفَضِيلَةَ ، وَابْعَثْهُ الْمَقَامَ الْمَحْمُودَ الَّذِى وَعَدْتَهُ إِنَّكَ لاَ تُخْلِفُ الْمِيعَادَ إِلاَّ حَلَّتْ لَهُ شَفَاعَتِى . ( السنن الکبری للبيهقي ، كتاب الصلاة , باب ما يقول إذا فرغ من ذلك (أی : الأذان ) ) عن عبد الله بن ضمرة السلولي قال : سمعت ابا الدرداء يقول : كان رسول الله صلى الله عليه و سلم اذا سمع النداء قال : اللهم رب هذه الدعوة التامة و الصلاة القائمة صل على محمد عبدك و رسولك و اجعلنا في شفاعته يوم القيامة ، قال رسول الله صلى الله عليه و سلم: من قال هذا عند النداء جعله الله في شفاعتي يوم القيامة ( المعجم الأوسط للطبراني برقم : 3662 ) عن عبدِ الله بن عمرو بن العاص رضي الله عنهما : أنّه سمع رسول الله صلى الله عليه وسلم ، يقول: إِذَا سَمِعْتُمُ النداء فَقُولُوا مِثْلَ مَا يَقُولُ ، ثُمَّ صَلُّوا عَلَيَّ ؛ فَإنَّه مَنْ صَلَّى عَلَيَّ صَلاَةً صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ بِهَا عَشْراً ، ثُمَّ سَلُوا اللهَ لِيَ الوَسِيلَةَ ؛ فَإنَّهَا مَنْزِلَةٌ في الجَنَّةِ لاَ تَنْبَغِي إِلاَّ لِعَبْدٍ مِنْ عِبَادِ اللهِ وَ أرْجُو أنْ أكونَ أنَا هُوَ ، فَمَنْ سَألَ لِيَ الوَسِيلَةَ حَلَّتْ لَهُ الشَّفَاعَةُ . ( رواه مسلم ) عن جابر بن عبد الله ، رضي الله عنه قال : قال رسول الله صلى الله عليه وسلم : من قال حين يسمع النداء : اللهم رب هذه الدعوة التامة ، و الصلاة القائمة ، آت محمدا الوسيلة و الفضيلة و الدرجة الرفيعة ، و ابعثه مقاما محمودا الذي وعدته ، حلت له الشفاعة يوم القيامة ( عمل اليوم و الليلة لابن السُّنِّي ) عَنْ عَوْنِ بْنِ أَبِى جُحَيْفَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ : رَأَيْتُ بِلاَلاً يُؤَذِّنُ وَقَدْ جَعَلَ أَصْبَعَيْهِ فِى أُذُنَيْهِ وَهُوَ يَلْتَوِى فِى أَذَانِهِ يَمِينًا وَ شِمَالاً. ( السن الكبرى للبيهقي , كتاب الصلاة باب وضع الأصبعين في الأذنين عند التأذين ) و آخِرُ دَعْوَانَا أَنِ الْحمدُ لِلّهِ رَبِّ الْعالَمِیْنَ ، اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی سَيِّدِنَا مُحمَّدٍ و عَلی آلِهِ وَ أَصْحَابِهِ أَجْمَعِيْنَ .                                  


Read More...
12345678910

تازه لیکني

article thumbnailله وړاندي یادشویوکسانوڅخه مېړه اوماندینه دیوبل پوره بدن په شهوت اوغیرشهوت سره کتلای او لمس کولای شي،له مېړه پرته دنورومحارموپه وړاندي لکه...
article thumbnail  عن انس بن مالک رضي الله تعالی عنه قال،قال رسول الله صلي الله عليه وسلم: من رزقه الله امرءة صالحة فقداعانه علي شطردينه فليتق الله في الشطرالثاني۔ ( مجمع ص 275ج،...
article thumbnail       دا دواړه ډيرې دردوونکې پېښې وې، چي په ډيره كمه موده کي يوه په بله پسې پېښې شوې، رسول اكرم (صلى الله تعالی عليه و اله و صحبه و سلم) يې ډير ودرداوه او زړۀ يې ډير غمجن او...
article thumbnail  رسول خدا صلی الله علیه وسلم با کفار عادلانه رفتار می‌کرد و در راه اصلاح و دعوت آن‌ها از خود فداکاری نشان می‌داد و شکنجه و آزار آنان را تحمل می‌کرد و از بدی‌های...
article thumbnail          دحضرت ابوهریرة رضی الله عنه  دمور نوم  أمیمة ،     د   صبیح  بن الحارث  لور وه ،   که څه هم دأمیمې زوی  حضرت ابوهریرة رضی الله تعالی عنه   داسلام دمشرف کیدلو  اودنبي کریم  صلی الله...
article thumbnailحضرت عمرو بن عاص بن وائل سهمی، مکنی به ابومحمد و ابو عبدالله یکی از اصحاب جلیل القدر پیامبر اکرم صلی الله علیه وسلم می باشد که متاسفانه ایشان نیز...
article thumbnail  دعلم فقه دتاریخي قدامت دپیژندلو اودخلفاء راشدینو (رضی الله عنهم) له وخته ترصغارو صحابو رضوان الله تعالی علیهم اجمعین پورې ،اوبیا دحجازاو عراق دفقهي مدرسو...
article thumbnailدعربي لغت کتابونو(لسان العرب او الجوهري )کې یې داستعانت داسې معنی کړي چې :الاستعانة د استعان مصدر دی ،اودا طلب العون یاد مرستې غوښتلوته وایې ،چې...

ځانګړي لیکني

article thumbnailدهجري  لمریز کال  ړومبی ورځ  چې دحمل  دمیاشتي  له  اولې  ورځې  سره  سمون خوري  دنوروز په  نامه په یوشمیر هیوادونو کې پیژندل  کیږي  او په  خاصه  توګه   هرکال په   ایران  ، تاجکستان  او افغانستان  کې  دنوموړې  ورځې  درناوی  او...

بیلابیلي لیکني

article thumbnail  رسول خدا صلی الله علیه وسلم با کفار عادلانه رفتار می‌کرد و در راه اصلاح و دعوت آن‌ها از خود فداکاری نشان می‌داد و شکنجه و آزار آنان را تحمل می‌کرد و از بدی‌های آنان چشم می‌پوشید، چرا اینگونه رفتار نکند، در حالی که...

درس الحدیث

article thumbnail  عن سبرة بن الفاكه رضي الله عنه قال سمعت رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول ((ان الشيطان قعدلابن آدم ..... بطريق الهجرة ،فقال :تهاجر،وتذردارك وارضك وسماء ك؟ فعصاه فهاجر . فقعدله بطريق الجهاد، فقال: تجاهد وهوجهدالنفس...

لمونځ

article thumbnail            د تهجدو ثواب  :   له اسماء بنت يزيد رضي الله عنها  څخه  روايت  دی  چې : رسول الله صلی الله عليه وسلم اوفرمايل : د قيامت په ورځ به ټول خلک په يوه ميدان کې را ټول کړی شي ، بيا به يو آواز کوونکی آواز وکړي چې : هغه کسان چېرته دي چې ( د شپې لمونځونه به يې کول او ) څنګونه  به يې له...

روژه

article thumbnailثوابي روژې : د کال د ورځو يو څو نورې ثوابي روژې به هم دلته مسلمانانو ته وليکو ، کيدای شي څوک عمل پرې وکړي ، او زمونږ لپاره هم د خدای د رضا او له دوزخ څخه د خلاصون سبب شي . د شوال شپږ روژې :                    له عبد...

زکات

article thumbnailدیوه تن دمورمور(یعني انا)سخته بیماره ده نورڅوک نه لري دلورزوی (یعني لمسی)یې وایي چې زه دخپل زکوة په ورکولوسره تداوي ورباني کولاي شم اوکنه؟ نوددې پوښتني ځواب دادی :چې دمورمور(یعني انا)ته زکوة ورکول صحت نه...

حج

article thumbnailمحترمولوستونکو دادطواف ځیني اړیني مسئلي دي چې حاجی صاحبان یې بایدضرورپه پام کې ونیسي :   مسئله ۱- په مکه مکرمه کې دنفلوپه عبادت کې دطواف په شان غوره اوافضل عبادت نشته  .احسن الفتاوی  ۴\۵۷۷   مسئله  ۲-  په...

جهاد

article thumbnailدعربي لغت کتابونو(لسان العرب او الجوهري )کې یې داستعانت داسې معنی کړي چې :الاستعانة د استعان مصدر دی ،اودا طلب العون یاد مرستې غوښتلوته وایې ،چې اصطلاحي معنی هم دلغوي هغې غوندې ده او تقریبا سره...

د میرمنو اسلام

article thumbnailله وړاندي یادشویوکسانوڅخه مېړه اوماندینه دیوبل پوره بدن په شهوت اوغیرشهوت سره کتلای او لمس کولای شي،له مېړه پرته دنورومحارموپه وړاندي لکه :پلار،ورور،زوئ،وراره اونور چي څومره محارم دي دټولوپه وړاندي...

علمي شخصیات

article thumbnailدرسول الله صلی الله علیه وسلم له زماني بیاترنن پوري چې چیر ته هم مسلمانان تللي هلته یې خپل علمي ،...